Drie veelvoorkomende huidaandoeningen vergeleken

Alle drie worden gekenmerkt door een inflammatoire reactie in de huid, maar hebben verschillende oorzaken, symptomen en behandelingen.

Rosacea

• Kenmerk: Persistente roodheid/blush (wangen, neus, voorhoofd, kin), zichtbare bloedvaten (teleangiectasieën), later papules/pustules (lijken op acne maar geen comedonen).
• Triggers: Zon, hitte, alcohol, specerijen, stress, hete dranken.
• Behandeling: Topicaal: metronidazol, azelaïnezuur, ivermectine, brimonidine (rodeheid). Oraal: doxycycline (laagdos), isotretinoïne (ernstig). Laser/IPL voor vaatjes.

Acne

• Kenmerk: Verstopte poriën (comedonen: mee-eters/witte kopjes), papules, pustules, cystes. Meest op gezicht, rug, borst.
• Oorzaak: Talgoverproductie + dode huidcellen + C. acnes bacterie + ontsteking.
• Behandeling: Topicaal: retinoïden (tretinoïne, adapaleen), benzoylperoxide, clindamycine. Oraal: antibiotica (tetracyclines), isotretinoïne, hormonale therapie (vrouwen). Lichttherapie (blauw/rood).

Eczeem (atopische dermatitis)

• Kenmerk: Intens jeuk → krabben → rode, schilferende, nattende, korstvormende plekken. Meest: elleboogkrochten, knieholten, handen, gezicht.
• Oorzaak: Genetica + barrièredefect (waterverlies, allergenen instap) + overactief immuunsysteem. Triggers: allergieën, irritanten, stress, klimaat.
• Behandeling: Basis: dagelijkse emollientiën (vetcrèmes). Opvlakking: topische corticosteroïden/calcineurine-inhibitoren. Systemisch: dupilumab (biologic), JAK-remmers, fototherapie (UVA/UVB). Antihistaminica voor jeuk/slaap.

Zelfzorg voor alle drie

• Zachte, parfumvrije reiniger (geen zeep).
• Dagelijkse hydratatie (crème > lotion).
• Zonbescherming SPF 30+ (mineraal filter bij rosacea/eczeem).
• Koelende compressen bij irritatie.
• Triggerdagboek bijhouden.

Belangrijk

Deze aandoeningen kunnen overlappen. Een dermatoloog stelt de juiste diagnose en stelt een behandelplan op. Zelfmedicatie met sterke middelen kan verergeren.