Medicijnen, illegale drugs en anabole steroïden kunnen het mannelijke reproductiesysteem schaden. Blootstelling kan al in de baarmoeder plaatsvinden.

Onvruchtbaarheid

Medicijnen die spermakwaliteit/aantal nadelig beïnvloeden: antibiotica (nitrofurantoïne, erythromycine, cyclosporine, gentamycine, tetracycline), cimetidine (Tagamet), fenytoïne (Dilantin), antihypertensiva. Anabole steroïden (testosteron) onderdrukken via negatieve feedback de eigen testosteronproductie → krimpende testikels. Chemotherapie stopt spermaproductie; vóór behandeling sperma bewaren. Na chemotherapie herstelt productie vaak na maanden/jaren, maar aantal kan laag blijven. Genetische mutaties in sperma mogelijk → wachten 2 jaar met kinderwens. Alcohol, tabak, overmatige cafeïne, marihuana, heroïne, methadon verminderen ook vruchtbaarheid.

Seksuele stoornissen

Erectiestoornissen door: antihypertensiva (clonidine, thiaziden, spironolacton, bètablokkers), CNS-medicijnen (MAO-remmers, SSRI's, tricyclica, anxiolytica, alcohol, opioïden, cocaïne), anticholinergica, oestrogenen, chemotherapie, amfetamines, anti-androgenen, GnRH-agonisten (Merck Manual).

Hypogonadisme

Onderproductie testosteron door testikels. Noodzakelijk voor foetale ontwikkeling, puberteit, spermaproductie, seksuele functie. Oorzaken: chemotherapie, opiaten, hormonen. Anabole steroïden → krimpende testikels, gecrashte hormoonproductie.

Foetale ontwikkeling

DES (synthetisch oestrogeen, jaren 40-70 tegen miskraam) → zonen met reproductieve misvormingen, lagere spermakwaliteit. DES verboden voor zwangere vrouwen.