Een schilferende, schilferende gezichtshuid kan meerdere oorzaken hebben. De drie meest voorkomende zijn psoriasis, zonnebrand en een gevoelige/uitgedroogde huid door verkeerde producten.

1. Psoriasis op het gezicht

• Auto-immuun, versnelde hudceldeling.
• Rode plaques met zilverte/schilferende schubben; vaak haarlijn, wenkbrauwen, nasolabiale vouw, oor.
• Jeuk variabel.
• Behandeling: milde corticosteroïden (kort), calcineurine-remmers (tacrolimus/pimecrolimus – 1e keus gezicht), vitamine D-analoegen (calcipotriol), koolteer (minder geliefd gezicht), salicylzuur 2–3% (schilferend). Zonnebescherming essentieel.

2. Zonnebrand

• Acute UV-schade: roodheid, warmte, pijn, zwelling, later schilfering.
• Symptomen piek 12–24u; schilfering dag 3–7.
• Behandeling: koelen (kompressen, aloe vera), hydrateren, NSAID's (ibuprofeen) pijn/ontsteking, corticosteroïden alleen binnen 24–48u nuttig.
• Preventie: SPF 30+ dagelijks, herhalen, kleding, schaduw 11–15u.
• Risico's: vroege veroudering, pigmentstoornissen, huidkanker (melanoom, basaal/ plaveiselcel).

3. Droge, gevoelige huid (xerose/irritantie)

• Oorzaak: harde zeep, alcoholhoudende toners, overmatig wassen, heet water, lage vochtigheid, wind, koud, medicijnen (retinoïden, diuretica), leeftijd.
• Symptomen: strakke, schilferende, jeukende huid; fijne lijntjes.
• Behandeling: stop irriterende producten, zeepvrije reiniger, 2x/dag vochtinbrengen (ceramiden, ureum, glycerine, hyaluronzuur), occlusieve nachtcrème (vaseline/sheaboter). Luchtbevochtiger.

Differentiaaldiagnose overzicht

Kenmerk	Psoriasis	Zonnebrand	Droge/gevoelige huid
Verschijnsel	Rode plaques + zilverte schubben	Rood, pijnlijk → schilferend	Droog, schilferend, strak, jeuk
Lokalisatie	Haarlijn, wenkbrauwen, nasolabiaal, oor	Zon-geëxposeerd	Heel gezicht of lokaal
Jeuk	Variabel	Soms	Vaak
Oorzaak	Auto-immuun	UV-straling	Barrièreschade/irritatie
Behandeling	Topicaal (corticosteroïden, calcineurine, vit D)	Koelen, hydrateren, NSAID's	Barrièreherstel, triggervermijding

Preventie & algemene zorgen

• Zachte, parfumvrije reiniger + vochtinbrenger (dag/nacht).
• SPF 30+ breed spectrum, dagelijks, heel jaar.
• Geen schrobben, alcohol, etherele oliën, sterke zuuren zonder begeleiding.
• Hydrateren binnen 3 min na wassen.
• Psoriasis: stressmanagement, rookstop, alcoholmatiging, gezond gewicht.

Rode vlaggen: direct arts

• Ernstige jeuk/pijn, open wonden, infectie (pus, rode strepen, koorts).
• Oogbetrokkenheid (rode, pijnlijke ogen, wazig zien).
• Snelle uitbreiding, systemische klachten.
• Nieuwe/veranderende pigmentvlek (ABCDE).