Salicylzuur (2-hydroxybenzoëzuur) komt van nature voor in wilgenbast, berkenschors en wintergroen. Het is de voorloper van aspirine (acetylsalicylzuur) en heeft unieke dermatologische eigenschappen.

1. Keratolytische werking (exfoliatie)

Breekt keratine (structureel eiwit) af in de stratum corneum. Losst dode huidcellen op → ontstopt poriën, vermindert schilfering. Toepassingen: acne, psoriasis, seborroïsch eczeem, wratten, likdoorns, roos.

2. Pijnstillende en koortsverlagende werking

Salicylzuur is de actieve metabolite van aspirine. Het remt cyclo-oxygenase (COX) → minder prostaglandines → minder pijn, koorts, ontsteking. Basis voor NSAID's.

3. Antischimmelige activiteit

Effectief tegen Malassezia (schimmel bij roos/seborroïsch eczeem) en dermatophyten (tinea: voetschimmel, schimmelinfectie lijf, hoofdhuid, lies). Wordt gecombineerd met azolen voor synergie.

Formuleringen en concentraties

Aandoening	Concentratie	Vorm
Acne (gezicht)	0.5-2%	Gel, lotion, wasgel, pad
Psoriasis/eczeem (lichaam)	3-6%	Zalf, crème, schampoo
Wratten/likdoorns	12-40%	Plaster, collodium, gel
Roos	1-3%	Schampoo

Vergelijking met glycolzuur (AHA)

• Salicylzuur: lipofiel → penetreert in poriën/sebum. Ideaal voor vetten huid, acne, comedonen.
• Glycolzuur: hydrofiel → werkt op oppervlakte. Ideaal voor droge huid, pigment, rimpels, textuur.
• Kunnen gecombineerd worden (afwisselend) voor synergie.