Kinderen leren continu door te kijken naar anderen – of het nu een peuter is die mama naboots of een tiener die slang opeist van vrienden. Albert Bandura's sociale leertheorie stelt dat leren plaatsvindt in een sociale context: we observeren, imiteren en modelleren gedrag en de gevolgen ervan.

Kernprincipes

Volgens J.E. Ormrod (*Human Learning*) leren mensen door het gedrag van anderen *en* de uitkomsten ervan te waarnemen. Een kind ziet een medeleerling geloven voor het delen en leert: delen → positieve reactie.

Versterking en straf

Beloningen (lof, acceptatie, spanningvermindering) en straffen vormen gedrag. Een tiener die zich aanpast aan een groep en geaccepteerd wordt, herhaalt dat gedrag. Hetzelfde geldt voor negatieve gevolgen: wie gestraft wordt voor agressie, zal die minder snel herhalen – mits de straf consistent en begrijpelijk is.

Agressie als geleerd gedrag

Bandura's beroemde Bobo-pop-experiment: kinderen zagen een volwassene een opblaaspop slaan. De groep die zag dat de volwassene *geloofd* werd, imiteerde het geweld. Kinderen leren agressie door geweld in familie, vriendenkring of media te observeren.

Praktische toepassing voor ouders en leraren

Lezen voorlezen, wiskunde demonstreren, moed en beleefdheid tonen – al dit gedrag wordt gemodelleerd. Moreel oordeelvormen ontwikkelt zich ook via observatie: kinderen kijken hoe volwassenen kiezen tussen goed en fout.

Voorwaarden voor succesvol modelleren (Ormrod)

1. Aandacht voor het model
2. Onthouden (herhaling helpt)
3. Ontwikkelings- en fysieke rijpheid om de handeling na te doen
4. Motivatie: de wil om wat geleerd is te tonen