Droge gezichtshuid (xerose) ontstaat wanneer huidcellen vocht verliezen, inkrimpen en de barrière functie verliest. Het is veelvoorkomend, vooral in de winter, maar goed te behandelen met de juiste aanpak.

Oorzaken

• Omgeving: winter (kou, lage vochtigheid, CV), zomer (airco, zon), wind.
• Gedrag: lange/hete douches, harde zeep, alcoholhoudende toners, overmatig exfoliëren, wrijvend afdrogen.
• Leeftijd: talgproductie daalt na 40e; menopauze versnelt.
• Medicijnen: retinoïden, diuretica, statines, chemotherapie, antihistaminica, isotretinoïne.
• Huidziektes: eczeem, psoriasis, ichthyose, seborroeïsche dermatitis, contactdermatitis.
• Interne ziekten: hypothyreoidie, diabetes, nierfalen, Sjögren, voedingsstoffentekorten (EPA/DHA, zink, vit A/D/E).

Symptomen

• Straktegevoel (vooral na wassen), ruwheid, schilfering, fijne lijntjes, jeuk.
• Roodheid, fissuren (kleine scheurtjes), gevoeligheid voor producten.
• Complicaties: eczeem (atopische dermatitis), folliculitis (gehydrateerde haarzakjes → infectie), cellulitis (diepe bacteriële infectie – medisch noodgeval).

Behandeling: evidence-based stappen

1. Zachte reiniging: zeepvrije, parfumvrije reiniger (pH 5,5), lauwwarm water, max 1x/dag (avond) of water alleen ochtend.
2. Direct hydrateren (cruciaal): binnen 3 min na wassen, op nog vochtige huid.
   • Occlusief: petrolatum (vaseline), mineraal olie, dimethicon, sheaboter – sluit vocht in.
   • Humectant: glycerine, hyaluronzuur, ureum 5–10%, propylene glycol, PCA – trekt vocht aan.
   • Emollient: ceramiden, vetzuren (linoleïnezuur), squalane, jojoba, argan – vult lipidlaag aan.
3. Nacht: occlusieve laag (vaseline/rijke crème) voor maximale reparatie.
4. Luchtbevochtiger 40–50% in slaapkamer/winter.
5. Zonbescherming SPF 30+ dagelijks (zon verergerdt uitdroging/veroudering).

Leefstijlaanpassingen

• Korte, lauwarme douches (5 min).
• Zachte katoenen waslappen/kleding/slakens.
• Parfumvrije wasmiddel, geen wasverzachter.
• Voldoende drinken (1,5–2L), omega-3 rijk dieet (vis, walnoten, chia, lijnzaad).
• Roken stoppen (vermindert bloedflow, versnelt veroudering).

Wanneer naar huisarts/dermatoloog?

• Geen verbetering na 2 weken consistente basiszorg.
• Grote schilferende gebieden, intense roodheid, jeuk die slaap belemmert.
• Open wonden, korstjes, pus, koorts (infectie).
• Verdacht op onderliggende ziekte (schildklier, nier, diabetes, voedingstekort).
• Medicijngebruik dat uitdroging geeft.

Consistente, zachte basiszorg is de sleutel. De huidbarrière herstelt zich in weken, niet dagen.