Twee soorten haar op ons lichaam
Elk mens heeft ongeveer 5 miljoen haarfollikels. Twee typen:
- Terminaal haar: Dik, lang, gepigmenteerd (hoofdhuid, wenkbrauwen, wimpers, schaam, oksel, baard bij mannen).
- Vellus-haar (perzikkleurige pluis): Fijn, kort, licht gekleurd, zichtbaar op armen, benen, buik, gezicht (vrouwen/kinderen).
Functie van vellus-haar
- Temperatuurregulatie: Staande vellus-haren vangen laagje lucht → isolatie bij koude (kippenvel).
- Sensorisch: Beweging van vellus-haar stuurt signalen naar zenuwen → waarschuwing voor insecten, licht aanraking.
Haargroeicyclus (AAD)
- Anagen: Actieve groei (jaren). Lengte bepaald door duur anagen.
- Telogen: Rustfase (maanden). Haar loslaten, nieuw haar begint.
- Catagen: Overgangsfase (dagen). Follikel krimpt, haar loslaat.
Puberteit: vellus → terminaal
Onder invloed van androgenen (testosteron, DHT) veranderen vellus-follikels in oksels, schaamstreek, gezicht (mannen), borst, rug in terminaal haar: grover, donkerder, langer. Dit is normaal. Bij vrouwen met PCOS kan dit ook op gezicht/borst gebeuren (hirsutisme).
Voeding voor gezonde haargroei (beide typen)
- Eiwit & aminozuren: Keratine basis. Vlees, vis, eieren, peulvruchten, noten.
- B-vitaminen (biotine, B12, foliumzuur, niacine): Celvernieuwing, rode bloedcellen, circulatie.
- Vitamine A, C, E: Antioxidant, collageen, talgregulatie, bescherming.
- Mineralen: Zink, ijzer, selenium, magnesium, koper.
- Omega-3 vetzuren: Hoofdhuidgezondheid, anti-inflammatoir.
Belang van beide haartypen
- Terminaal haar: Bescherming (hoofdhuid UV, ogen wimpers/wenkbrauwen, schaam/oksel wrijving).
- Vellus-haar: Temperatuur & sensoriek – onmisbaar voor fysiologie.
Praktisch advies
- Eet gevarieerd & volwaardig voor alle haartypen.
- Geen producten die 'vellus haar veranderen in terminaal' – hormonen doen dat, geen crème.
- Bij ongewenste hirsutisme (vrouwen): arts → hormoonprofiel, eventueel anti-androgenen, laser.
- Bij plotselinge verlies terminaal haar → dermatoloog (alopecia areata, cicatricieel, telogen effluvium).
Vellus-haar is onzichtbaar maar onmisbaar. Zorg voor de voeding die alle follikels voedt.