Epistaxis (neusbloeding) is meestal onschuldig en stopt met de juiste techniek. De knijpmethode is de enige bewijzen-gebaseerde eerste hulp die door alle grote medische organisaties wordt aanbevolen.
Stapsgewijze Knijpmethode
- Kalmp blijven, rechtop zitten, voorover buigen. NIET achterover leunen/hoofd in nek → bloed loopt naar slokdarm → slikken → braken / aspiratie.
- Adem rustig door de mond.
- Knijp de zachte deel van de neus (net onder het botgedeelte, boven de neusvleugels) met duim en wijsvinger.
- Houd 10-15 minuten ononderbroken druk. Niet tussendoor loslaten om te kijken! Dit herstart de bloeding.
- Na 10-15 min: voorzichtig loslaten. Nog bloed? Herhaal 1x 10 minuten.
Ondersteunende Maatregelen
- Koude compress / ijspak (in theedoek) op neusrug / voorhoofd → vasoconstrictie.
- Oxymetazoline/xylometazoline neusspray (1 drup per neusgat) VÓÓR knijpen → helpt vasoconstrictie. Max 3-5 dagen gebruiken.
- Geen papier / tampons / watten in neus stoppen (beschadigt slijmvlies, moeilijk verwijderen).
Wanneer Direct Naar SEH / Huisarts?
- Bloedt na 20-30 minuten ononderbroken knijpen niet stil.
- Grote hoeveelheden bloed (bekken vol, kleding doorzadeld).
- Bloeddruk >180/110 mmHg.
- Antistollingsmiddelen (warfarine, DOAC's, clopidogrel) / bloedziektes.
- Trauma neus/hoofd (val, sla).
- Herhaalde epistaxis (vaker dan 1x/week) → HNO-verwijzing.
Medische Behandeling (SEH/HNO)
- Anterieure tamponade (vaseline-gauze, Merocel, Rapid Rhino).
- Posterieure tamponade (Foley-katheter, Epistat) – bij achterste bloeding.
- Cauterisatie (zilverazijn, electrocauter, laser) van bloedende vaat (Kiesselbach plexus).
- Embolisatie (interventionele radiologie) bij herhaalde/posterieure bloeding.
- Onderliggende oorzaak corrigeren (bloeddruk, anticoagulatie, structuur).
⚠ NOOIT: Hoofd in de nek, neus uitspoelen, wrijven, papier/watten stoppen, alcohol drinken, heet douchen, zwaarden tillen na bloeding.