Antihypertensiva: ingedeeld per werkingsmechanisme

De keuze van medicatie hangt af van leeftijd, etniciteit, comorbiditeiten (diabetes, nierfalen, hartfalen, post-MI), bijwerkingen, kosten en patiëntvoorkeur. Vaak is combinatietherapie nodig voor doelbereiking.

1. Diuretica (waterpillen) – vaak 1e keus

Thiaziden/thiazide-achtig: Chloorthiazide (Diuril®), Hydrochloorthiazide (HydroDiuril®, Microzide®), Chloortalidon (Hygroton®), Indapamide (Lozol®), Metolazon (Mykrox®, Zaroxolyn®).

Lusdiuretica: Bumetanide (Bumex®), Torsemide (Demadex®), Furosemide (Lasix®).

Kaliumsparend: Triamtereen (Dyrenium®), Amiloride (Midamor®).

Aldosteronantagonisten: Spironolacton (Aldactone®), Eplerenon (Inspra®).

2. β-blokkers – specifieke indicaties

• Solotol (Betapace®), Timolol (Blocadren®), Carteolol (Cartrol®), Nadolol (Corgard®), Propranolol (Inderal®, Inderal LA®), Betaxolol (Kerlone®), Penbutolol (Levatol®), Metoprolol (Lopressor®, Toprol XL®), Acebutolol (Sectral®), Atenolol (Tenormin®), Pindolol (Visken®), Bisoprolol (Zebeta®).
• α/β-blokkers: Carvedilol (Coreg®), Labetalol (Normodyne®, Trandate®).
• Combi: Bisoprolol/HCTZ (Ziac®).

3. ACE-remmers (ACEI) – renale/cardiale bescherming

• Quinapril (Accupril®), Perindopril (Aceon®), Ramipril (Altace®), Captopril (Capoten®), Benazepril (Lotensin®), Trandolapril (Mavik®), Fosinopril (Monopril®), Lisinopril (Prinivil®, Zestril®), Moexipril (Uniretic®, Univasc®), Enalapril (Vasotec®).

4. Angiotensine-II receptorblokkers (ARB/sartanen) – goed verdraagbaar

• Candesartan (Atacand®), Irbesartan (Avapro®), Olmesartan (Benicar®), Losartan (Cozaar®), Valsartan (Diovan®), Telmisartan (Micardis®), Eprosartan (Teveten®).

5. Calciumkanaalblokkers (CCB) – krachtige vasodilatatie

Dihydropyridinen (vasoselectief): Nicardipine (Cardene SR®), Isradipine (Dynacirc CR®), Amlodipine (Lotrel®, Norvasc®), Felodipine (Plendil®), Nisoldipine (Sular®), Bepridil (Vasocor®).

Non-DHP (hartfrequentieverlagend): Diltiazem (Cardizem CD®, LA®, SR®, Dilacor XR®, Tiazac®), Nifedipine (Adalat®, CC®, Procardia®, XL®), Verapamil (Calan®, SR®, Covera HS®, Isoptin®, SR®, Verelan®, PM®).

6. Overige antihypertensiva

α-blokkers: Doxazosine (Cardura®, XL®), Terazosine (Hytrin®), Prazosine (Minipress®).

Centrale werkzame: Methyldopa (Aldomet®), Clonidine (Catapres®, TTS-pleister®), Guanfacine (Tenex®), Guanabenz (Wytensin®).

Directe vaatverwijders: Hydralazine (Apresoline®), Minoxidil (Loniten®).

Keuzestrategie (vereenvoudigd ESC/ESH 2023)

• Stap 1: ACEi/ARB + CCB of thiazide (vasodilatatie + volume).
• Stap 2: Tripelcombinatie (ACEi/ARB + CCB + thiazide) in één pil (SPC).
• Stap 3: Toevoegen spironolacton (resistente hypertensie) of β-blokker/α-blokker/centraal.
• Specifieke indicaties: Diabetes/CKD → ACEi/ARB 1e keus. Hartfalen → β-blokker + ACEi/ARB + MRA + SGLT2i. Post-MI → β-blokker + ACEi/ARB. Angina → β-blokker + CCB.

Conclusie

Deze lijst biedt een overzicht van beschikbare merknamen in Nederland/Europa (status 2024). Altijd individueel voorgeschreven door huisarts. Generieke substitutie is standaard (gelijke werkzame stof, andere merknaam). Raadpleeg uw apotheker bij vragen over wissels/bijwerkingen.