De PSA-test (Prostaat Specifiek Antigeen) meet een eiwit dat door de prostaat wordt geproduceerd. Verhoogde waarden kunnen wijzen op prostaatkanker, maar ook op goedaardige vergroting (BPH), prostatitis of recente manipulatie. Juiste voorbereiding vermindert vals-positieve resultaten.

Belangrijke voorbereidingsregels

1. Medicijnen doorgeven

• Geef huisarts/uroloog volledige medicatielijst
• Sommige middelen (bijv. 5-alfa-reductaseremmers, chemotherapie) beïnvloeden PSA
• Volg artsadvies over tijdelijk staken

2. Vermijd druk op prostaat (3 dagen voor test)

• Geen fietsen, paardrijden, motorrijden
• Geen zware inspanning die perineum belast

3. Seksuele onthouding (24-48 uur)

• Ejaculatie verhoogt PSA tijdelijk
• Ook geen prostaatmassage of anale manipulatie

4. Tijdstip bloedafname

• PSA-test voor digitaal rektale onderzoek (DRE) – DRE kan PSA verhogen
• Bij herhaalde testen: vaste tijdstip (bijv. ochtend)

Extra tips

• Geen urineweginfectie op moment van test (verhoogt PSA)
• Vertel over recente catheterisatie, cystoscopie of biopsie
• Nuchter zijn is niet vereist, maar vermijd zware maaltijd direct ervoor

Bespreek resultaten altijd met de behandelende arts. Een verhoogde PSA is geen diagnose, maar een aanleiding voor verder onderzoek (MRI, biopsie).