L-arginine (semi-essentiële aminozuur) en DHEA (steroïde prohormoon) zijn populaire supplementen met diverse behauptes. De wetenschappelijke ondersteuning varieert sterk per indicatie. Hieronder een overzicht van doseringen die in gerandomiseerde studies effectief bleken, met de nodige nuance.

L-Arginine: voorloper van stikstofmonoxide (NO)

NO is een krachtige vaatverwijder. Arginine-supplementatie kan de NO-productie verhogen, maar de orale biobeschikbaarheid is laag (± 20-30%) door afbraak in darmen/lever (arginase). Citrulline is vaak effectiever voor NO-verhoging.

Hypertensie

• Effectieve dosis: 12 g/daag (verdeeld in 3x 4g) gedurende 4 weken
• Resultaat: Significante daling systolische en diastolische bloeddruk (Medical Science Monitor, 2010)
• Niet effectief: 6 g/daag (3x 2g) – geen effect op bloeddruk
• Let op: Hoge doses → GI-klachten (diarree, buikpijn). Start laag, bouw op.

Groeihormoon (GH) stimulatie

• Dosis: 5-9 g oraal op nüchtere maag
• Effect: ≥ 100% toename basale GH (Current Opinion in Clinical Nutrition, 2008)
• Belangrijk: *Niet* voor training innemen – blunt de training-geïnduceerde GH-piek
• Timing: Rustdagen of ≥ 3u na training

Erectiestoornissen (milde tot matige)

• 1,5-5 g/daag, vaak gecombineerd met Pycnogenol®
• Verbetering in 30-50% van mannen (meta-analyses)
• Minder effectief dan PDE5-remmers (sildenafil, tadalafil)

Sportprestaties

• Gemengde resultaten. Mogelijk voordeel bij uithoudingsatleten via verbeterde bloedstroom/zuurstoflevering
• Geen consistent bewijs voor kracht/spiermassa

DHEA: leeftijdsgerelateerde daling, supplementatie controversieel

Endogeen DHEA(S) daalt sterk met leeftijd (piek 20-30e, 80% lager op 70e). Supplementatie is *niet* voor iedereen aangewezen.

Botgezondheid (ouderen, osteoporose preventie)

• Dosis: 50-75 mg/daag
• Bewijs: Bescheiden verbetering botmineraaldichtheid bij *ouderen* (Steroids, 2006)
• Niet bewijs: Fractuurpreventie, effect bij jongere volwassenen
• Vergelijking: Effect kleiner dan bisfosfonaten, denosumab, HRT

Cardiovasculaire gezondheid

• Strijdige resultaten. Sommige studies: ↓ LDL, ↓ totaal vet, ↑ HDL (bij mannen)
• Andere: geen effect of ↓ HDL (bij vrouwen)
• Dosering in studies: 50 mg/daag (3 maanden) tot 1600 mg/daag (28 dagen) – geen consensus
• Mannen lijken meer te baten dan vrouwen (androgene effecten)

Seksuele functie / libido / stemming

• Mogelijk voordeel bij vrouwen met lage DHEA-S en lage libido (postmenopauze, surrenale insufficientie)
• Mannen: gemengde resultaten, tenzij hypotestosteronemie
• Dosis: 25-50 mg/daag

Spiermassa/kracht (oudere volwassenen)

• Geen consistent bewijs voor toename spiermassa/kracht bij gezonde ouderen
• Krachttraining + voldoende eiwit is superieur

Veiligheid en contra-indicaties

• Hormoongevoelige kankers: Borst, prostaat, eierstok, endometrium – DHEA kan tumorgroei stimuleren
• Vrouwen met PCOS: Kan androgeniteit verergeren (acne, hirsutisme)
• Leeftijd < 30: Meestal onnodig, endogeen productie hoog
• Interacties: Insuline, corticosteroïden, oestrogeen/progestageen, antipsychotica
• Sport: Op dopinglijst (WADA) – verboden voor topsporters
• Wettelijk: In NL/BE geneesmiddel, niet vrij verkrijgbaar

Conclusie

• Arginine: 12 g/daag voor bloeddruk (onder arts), 5-9 g op rustdagen voor GH. Citrulline overwegen als alternatief.
• DHEA: Alleen bij bewezen laag DHEA-S *en* klinische indicatie (bijv. surrenale insufficientie, postmenopauzale lage libido), onder endocrinoloog toezicht. Geen anti-aging panacee.
• Leefstijl (slaap, training, voeding, stressmanagement) verhoudt endogene DHEA en NO-productie veiliger en duurzamer.

Raadpleeg altijd een huisarts of sportarts voordat u met deze supplementen begint. Bloedwaarden (DHEA-S, lipiden, lever, nieren, PSA bij mannen) controleren vóór en tijdens gebruik.