Ondervoeding is een ernstig wereldwijd probleem dat niet alleen kinderen, maar ook volwassenen treft. Volgens de Voedsel- en Landbouworganisatie van de Verenigde Naties (FAO) zijn wereldwijd ongeveer 925 miljoen mensen ondervoed, voornamelijk in ontwikkelingslanden. In westerse landen als de Verenigde Staten is ondervoeding echter vooral een kwestie die ouderen betreft.

Cijfers en feiten

In de VS sterven jaarlijks tot 3.000 volwassenen aan de gevolgen van ondervoeding, zoals rapporteert de Centers for Disease Control and Prevention (CDC). De sterftekans is het hoogst bij personen van 70 jaar en ouder. Armoede, eetstoornissen en langdurig herstel na ziekte staan bovenaan de lijst met oorzaken.

Waarom ouderen kwetsbaar zijn

Bij oudere mensen is ondervoeding vaak niet het gevolg van een gebrek aan voedsel, maar van fysiologische veranderingen. Spijsverterings- en absorptieproblemen maken het moeilijk om voldoende voedingsstoffen binnen te krijgen. Daarnaast spelen verlies van eetlust (vaak door ziekte of medicijngebruik), depressie na het verlies van een partner, sociale isolatie, slechte mobiliteit en alcoholisme een grote rol. Ouderen die niet begeleid worden, kunnen maaltijden vergeten of bewust weglaten.

Symptomen herkennen

De symptomen zijn vaak aspecifiek en overlappen met andere aandoeningen. Let op: ernstig gewichtsverlies, bloedarmoede, aanhoudende vermoeidheid, spierzwakte en frequente infecties door een verzwakt immuunsysteem. Vroegtijdige herkenning is cruciaal.

Behandelmogelijkheden

De aanpak hangt af van de mate van ondervoeding en of de patiënt zelfstandig kan eten. Opties variëren van een verhoogd calorieënrijk dieet tot sondevoeding of intraveneuze (parenterale) voeding bij spijsverteringsproblemen. Een multidisciplinaire benadering met diëtisten, huisartsen en mantelzorgers geeft de beste resultaten.