Het gevaar zit in de wortel: glycyrrhizinezuur

Echte drop bevat glycyrrhizinezuur (uit zoethoutwortel, Glycyrrhiza glabra). Deze stof remt het enzym 11-β-hydroxysteroiddehydrogenase type 2 (11β-HSD2) in de nieren.

Pathofysiologie: van enzymremming tot hypertensie

1. 11β-HSD2 converteert normaal cortisol → cortison (inactief) in nierdistaal tubulus.
2. Remming → cortisol accumuleert → bindt aan mineralocorticoïdenreceptoren (MR) (die normaal voor aldosteron bedoeld zijn).
3. Cortisol heeft hoge affiniteit voor MR → activeert ze → natriumretentie, kaliumexcretie, waterretentie → ↑ bloedvolume → ↑ bloeddruk.
4. Ook: ↓ kalium (hypokaliëmie) → spierzwakte, arythmieën, polyurie.
5. Metabolische alkalose: H+ excretie in ruil voor Na+ retentie.

Hoeveel drop is te veel? (Human data)

Studie (J Human Hypertens, 2001, n=64, 3 groepen, 2-4 weken):

• Groep 1: 200 g/dag × 2 wken → ↑ systolisch BP 3,1-14,4 mmHg (hoogste stijging).
• Groep 2: 100 g/dag × 4 wken → significante stijging.
• Groep 3: 50 g/dag × 4 wken → significante stijging.
• 1 portie drop ≈ 50 g. Dus al 1 zakje per dag kan klinisch relevante BP-stijging geven.

Verborgen bronnen van glycyrrhizinezuur

• Thee (zoethoutthee, kruidenthee met zoethout).
• OTC supplementen (maagklachten, ademhaling, adrenaal ondersteuning).
• Hoestsiroop/pastillen (expectorans).
• Import drop (buiten EU) – vaak echte zoethout. NL/EU: vaak anijs/aroma.
• Check ingrediëntenlijst: "Zoethoutwortel", "Glycyrrhiza", "Glycyrrhizinezuur".

Andere effecten van zoethout

• Expectorans (slijmoplossend).
• Milde laxerende werking.
• Mogelijk anti-virale, anti-inflammatoire effecten (in vitro).

Advies voor hypertensie patiënten

• Vermijd alle producten met zoethoutwortel/glycyrrhizinezuur.
• Kies anijs-gesmaakte drop (geen glycyrrhizinezuur).
• Informeer apotheek/arts over OTC supplementen/thees.
• Bij bestaande hypertensie: BP monitoren na start/stop zoethoutproducten.

Conclusie

Echte drop is geen onschuldige lekkernij voor hypertensie patiënten. De farmacologie van glycyrrhizinezuur is goed begrepen: het creëert een secundaire hyperaldosteronisme-achtige staat. Al 50 g/dag kan bloeddruk significant doen stijgen. Lees labels, kies anijs-drop, waarschuw uw arts/apotheker.