Iedereen voelt zich somber. Maar klinische depressie (Ernstige Depressieve Stoornis) is anders: dieper, langer, functionerend aantastend. Herken de tekenen.

Kerncriteria (DSM-5, vereenvoudigd)

≥2 weken, bijna elke dag:

1. Gedekte stemming** OF **verlies van interesse/plezier (anhedonie) (minimaal 1 van deze 2).
2. PLUS ≥3 van: vermoeidheid/energieverlies, slechte concentratie/besluiteloosheid, schuld/waardeloosheid, zelfmoordgedachten, slaapverandering (in/uit), eetlust/gewichtsverandering, vertraagde/opgewekte psychomotoriek, irritabiliteit.

Risicofactoren

• Familieanleg, vroege trauma, laag zelfbeeld, slechte sociale steun, middelenmisbruik, hormonale veranderingen, chronische ziekte, stressvolle levensgebeurtenissen.

Verschil met dysthymie (persisterende depressieve stoornis)

Mildere symptomen, maar ≥2 jaar continu. 'Functionerend maar ongelukkig'.

Diagnose: wat doet de huisarts?

• Luisteren, vragenlijst (bijv. PHQ-9).
• Medicijnen/alcohol/drugs beoordelen.
• Lichamelijk onderzoek + bloed (schildklier, vitamines, nier/lever) → medische oorzaken uitsluiten.

Behandeling: wat werkt?

• Eerste lijn licht-matig: Psychotherapie (CGT/CBT, IPT) – leert negatieve gedachten/gedrag veranderen, stress hanteren.
• Matig-ernstig OF licht die niet reageert: Antidepressivum (SSRI eerste keus) + psychotherapie = goudstandaard.
• Medicijnen: SSRI (escitalopram, sertraline...), SNRI (duloxetine, venlafaxine...), andere (bupropion, mirtazapine). Effect na 4-8 weken. Voldoende lang continueren (6-12 mnd na herstel).
• Ernstige, resistente: ECT, TMS, klinische opname.

Jij hoeft niet alleen

Depressie is behandelbaar. Herstel is de norm. Maak vandaag nog een afspraak met je huisarts.

Crisis? 113 Zelfmoordpreventie (0800-0113 / 113.nl), 112, spoedpost.