Stoominhalatie is een volkskruidenmiddel voor verstopte neus. Artsen schrijven het vaak voor, maar wat zegt de wetenschap?

Het theoretische idee

Warme stoom zou slijm vervloeidigen, slijmvliezen ontspannen en drainaage bevorderen → makkelijker ademen.

Wetenschappelijke bewijslage: gemengd, meest negatief

• Cleveland Clinic studie (JAMA, 1994): 68 personen met verkoudheid. 1 uur stoom vs. 1 uur kamertemperatuurlucht. Geen significant verschil in neusweerstand (objectieve maat voor congestie).
• Brits Journal of General Practice (2012): Stoomtherapie levert geen symptoomverlichting op. Wel risico op brandwonden: gemiddeld 3 Nederlandse patiënten/jaar op brandwondencentra (vooral kinderen), kosten ~$127.000/jaar.
• BMJ studie (2013): Advies om te stomen gaf geen verlichting. Licht verhoogd risico op mild brand.
• Cochrane Review (2013, 6 studies): 3 studies geen effect, 3 studies wel effect. Geen studie toonde verergering. Conclusie: onvoldoende bewijs voor effectiviteit, verder onderzoek nodig.

Conclusie & advies

Stoominhalatie is niet bewijzeffectief voor neuscongestie en draagt een reëel brandrisico (vooral kinderen). Beter alternatieven:

• Zoutwaterneusspoeling (sterkste bewijs).
• Luchtbevochtiger (30-50% vochtigheid, veilig).
• Voldoende drinken, warme compressen, hoog slapen.

Als je toch kiest voor stoom: nooit kookend water, let op stabiele opstelling, kinderen nooit alleen laten, maximaal 10-15 minuten. Stop bij pijn/irritatie.

Klachten >10 dagen, koorts, pijn bij buigen, ademnood: huisarts (mogelijk sinusitis).