Wat Is Oestrogeen?

Oestrogeen is een groep vrouwelijke geslachtshormonen (oestroon, oestradiol, oestriol) geproduceerd in eierstokken, hypofyse, bijnieren, vetweefsel en placenta. Het reguleert de menstruatiecyclus, ondersteunt botdichtheid, beschermt hart/vaten, beïnvloedt humeur, huid, mucosa's en vruchtbaarheid.

Normale Referentiewaarden (Bloed, Pg/mL)

Waarden variëren sterk per cyclusfase, leeftijd, laboratorium. Oriënterende gemiddelden:

Let op: Laboratoria hanteren eigen referentiewaarden. Altijd interpreteren in klinische context.

Lage Oestrogeen (Hypo-oestrogeen): Oorzaken En Symptomen

Oorzaken: Menopauze, premaire ovariale insufficiëntie, hypogonadotrope hypogonadisme (stress, laag gewicht, overmatig sporten), hypothalamische amenorrhoe, Turner-syndroom, chemotherapie, ooforectomie, aromatase-remmers.

Symptomen: Opvliegers, nachtelijk zweten, vaginale droogheid/dyspareunie, vermoeidheid, concentratieproblemen, stemmingwisselingen, depressie, botverlies (osteoporose), urine-incontinentie, UTI's, onvruchtbaarheid.

Hoge Oestrogeen (Hyper-oestrogeen): Oorzaken En Risico's

Oorzaken: Obesitas (aromatisatie in vetweefsel), PCOS, levercirrose (verminderde afbraak), oestrogeenbehandeling, zwangerschap, granulosaceltumor, alcohol, xeno-oestrogenen (plastics, pesticiden).

Symptomen: Zware/pijnlijke menstruatie, PMS, myomen, endometriose, borstpijn, stemmingwisselingen, angst, slapeloosheid, gewichtstoename, waterretentie, hoofdpijn.

Risico's: Verhoogd risico op oestrogeen-gevoelige kankers (borst, baarmoeder, eierstok), trombose, galstenen.

Diagnostiek En Behandeling

Testen: Bloed (oestradiol, oestroon, FSH, LH, AMH, TSH, prolactine), urine (24u oestrogeenmetabolieten), speeksel (vrije fractie). Tijdstip in cyclus cruciaal (dag 2-3 of dag 21).

Behandeling:

• Leefstijl: gezond gewicht, stressmanagement, beweging, alcoholbeperking, cruciferen (broccoli → DIM), vezelrijk dieet (oestrogeenexcretie).
• Hormonale therapie: HRT (postmenopauzaal, laagste effectieve dosis, kortst mogelijke duur), anticonceptie (cyclusregulatie, endometriose, PCOS), clomifeen (ovulatie-inductie).
• Medicamenteus: aromatase-remmers (borstkanker), GnRH-agonisten (myomen, endometriose), tamoxifen (SERM).

Altijd individueel afgestemd, met periodieke monitoring (bloed, mammografie, botdensitometrie).