PCOS en hormonen

Polycysteus ovariumsyndroom (PCOS) treft 5-10% van de vrouwen. Kenmerken: hyperandrogenisme (hoge testosteron), onregelmatige eisprong, polycyste eierstokken. Insulineresistentie is vaak de kern. Fyto-oestrogenen in soja (isoflavonen) kunnen de hormoonbalans beïnvloeden.

Mogelijke voordelen van soja bij PCOS

Een gerandomiseerde studie (Isfahan Univ., 2011) met genisteïne-supplementen (hoofdisoflavoon) toonde bij vrouwen met PCOS:

• Verbeterde LH/FSH ratio
• Lagere testosteron en LDL-cholesterol
• Betere insulinigevoeligheid

Fyto-oestrogenen binden aan ERβ-receptoren (beschermend) en kunnen ERα (proliferatief) blokkeren. Dit kan gunstig zijn voor metabolisme en eisprong.

Risico's van te veel soja

• Dierstudies: Zeer hoge doses fyto-oestrogenen → verstoorde embryo-ontwikkeling, langere cycli, meer menstruatiepijn (ratten).
• Menselijke data: Beperkt. 1 observatieonderzoek: vroeger sojainname geassocieerd met langere cycli/meerdere krampen, maar geen causaliteit bewezen.
• Schildklier: Isoflavonen kunnen jodiumopname/peroxidase remmen → risico op struma bij jodiumtekort.

Richtlijnen voor verantwoord gebruik

1. Mate: 1-2 porties/dag volle sojaproducten (tofu, tempé, edamame, sojamelk, miso). Geen geconcentreerde supplementen.
2. Gefementeerd beter: Tempé, miso, natto hebben betere verteerbaarheid en minder antinutriënten.
3. Jodium check: Zorg voor voldoende jodium (zeewier, gejodateerd zout, supplement bij zwangerschap).
4. Individueel: Sommige vrouwen reageren positief, anderen niet. Houd een symptoendagboek.

Raadpleeg uw diëtist/gynaecoloog voordat u begint met hoge doses soja.