Pijn in de bovenbenen (dijen) kan ophalen uit spieren (quadriceps, hamstrings, adductoren), pezen, gewrichten (heup, knie), botten of zenuwen (ischias). Correcte localisatie en diagnose sturen de behandeling.

Oorzaken per structuur

Structuur	Aandoeningen	Kenmerken
Spieren	Strakking (graad 1-3), contusie, compartment syndroom, fibromyalgie	Pijn bij actieve beweging/weerstand, drukpijn, zwelling, bloedergussing
Pezen	Tendinopathie (quadriceps, patella, hamstring), peesontsteking, ruptuur	Startpijn, pijn bij belasting, verzwakte kracht, verdikte pees
Gewrichten	Artrose (knie, heup), meniscusletsels, kruisbandletsels, impingement heup (FAI)	Startstevigheid, belastingspijn, knarsen, instabiliteit, verhoogd vocht
Botten	Stressfractuur, osteoporotische fractuur, botmetastase, osteomyelitis	Nachpijn, belastingspijn, lokale drukpijn, soms zwelling
Zenuwen	Ischias (L4-S1 radiculopathie), meralgia paresthetica (n. cutaneus fem. lat.), obturatorius/fenestraalis zenuw	Uitstraling, brandend, tinteling, gevoelsverlies, zwakte specifiek myotome
Vaten	PAD (claudicatio intermittens), DVT (diepe veneuze trombose)	Pijn bij lopen (PAD), zwelling/roodheid/warmte (DVT)

Conservatieve behandeling (eerstelijns)

• Relatieve rust: vermijd pijnvolle activiteiten, niet volledig immobiliseren
• KOEL (acute fase 48u): 15-20 min, 3-4x/dag – vasoconstrictie, pijnlindering
• WARMTE (subaccuut): na zwelling → verbetert doorbloeding, stijfheid
• NSAID's (ibuprofen, naproxen, diclofenac): kortdurend, bij contra-indicaties (maag, nieren, hart) paracetamol
• Fysiotherapie: core-stabiliteit, heup/knie kracht, excentrisch training, mobilisatie, ganganalyse
• Oefentherapie: progressieve belasting, functioneel, sport-specifiek

Interventioneel / chirurgisch

• Corticosteroïde injecties (gewricht, peesomhulling – niet IN pees)
• PRP, hyaluronzuur (artrose knie)
• Arthroscopie (meniscus, kraakbeen, lose lichamen)
• Prothese (eindstadium artrose)
• Neurolyse/blokkades (chronische zenuwpijn)

Rode vlaggen: direct arts

• Plotse onmacht/duizeligheid + beenpijn → Luchtembolie / DVT
• Koorts + heup/kniepijn → septische artritis / osteomyelitis
• Trauma + deformiteit/onmogelijk belasten → fractuur
• Progressieve zwakte, urine/fecale incontinentie, anale gevoelsverlies → cauda equina syndroom
• Onverklaard gewichtsverlies, nachtzweten, pijn in rust → neoplasmaal

Bovenbeenpijn is een symptom, geen diagnose. Gestructureerde anamnese, lichamelijk onderzoek en gerichte beeldvorming leiden tot gerichte therapie.