Wat is congestief hartfalen?

Congestief hartfalen (CHF) is een progressieve aandoening waarbij het hart niet voldoende bloed kan pompen om de behoeften van het lichaam te dekken. Het is vaak het eindstadium van diverse hart- en vaatziekten. De overlevingskans in gevorderde stadia is 40–50%. Vroege herkenning is cruciaal.

Hoofdsymptomen (kardinale tekenen)

1. Kortademigheid (dyspnoe)

Het eerste en meest voorkomende teken. Eerst alleen bij inspanning, later ook in rust. Verergeren door liggen (orthopnoe).

2. Vermoeidheid en zwakte

Vooral in armen en benen, door verminderde bloedaafgifte en slechte perifere circulatie. Erger na het eten (meer bloed naar maag).

3. Nycturie en oligurie

Nycturie: nachtelijk plassen door onvoldoende nierperfusie (vroege teken).
Oligurie: sterk verminderde urineproductie, teken van ernstig hartfalen.

4. Abdominale klachten

Vochtretentie in buik en lever → gevoel van volheid, pijn, toename van tailleomtrek, strakker wordende kleding.

5. Cerebrale symptomen (bij ouderen)

Verwarring, geheugenverlies, hoofdpijn, angst, slapeloosheid, hallucinaties door slechte hersenperfusie.

6. Droge hoest

Door longcongestie (vocht in longen). Sommige hartmedicijnen (bijv. ACE-remmers) kunnen ook hoest geven.

Actie: Bij combinatie van deze klachten, voornamelijk dyspnoe en oedeem, raadpleeg direct een huisarts of cardioloog.