Jicht (gout) is een kristal depositieziekte (monosodiumuraat/MSU kristallen) in gewrichten door hyperuricemie (>360 μmol/L M, >300 V). Aanval: acute, intense pijn, roodheid, zwelling, warmte – vaak MTP-1 (teenbasis). Epsomzout (magnesiumsulfaat, MgSO₄) voetbad is een populaire huismiddel.

Wetenschappelijke basis

• Magnesium transdermaal: bewijs voor cutane absorptie is zwak/contradictorisch. Mg²⁺ ionen passeren stratum corneum slecht. Orale supplementatie effectiever.
• Warm water (37-40°C): vasodilatatie → verbeterde circulatie, verminderde stijfheid, pijnmodulatie (gate control). Dit is waarschijnlijk het werkende element.
• Sulfaat: geen bewijs voor transdermale opname of effect op urzuur/kristallen.

Uitvoering voetbad

1. Voetenbad / diepe kom: warm water (max 40°C – test met elleboog).
2. 1-2 koppen (250-500g) Epsomzout toevoegen, roeren tot opgelost.
3. Voeten/enkels 20-30 minuten laten weken. Max 1 uur.
4. Water opwarmen als het afkoelt (voeg warm water toe).
5. Goed afdrogen, zacht invoegen.
6. 1-2x/dag tijdens acute aanval; 2-3x/week profylactisch.

Evidence-based jichtbehandeling (richtlijnen EULAR/ACR)

1. Acute aanval: colchicine 0,5mg 3x/dag (start <24u), NSAID (indometacine/naproxen/ibuprofen), of korte cursus prednison (30-35mg 5d tapering).
2. Urate-lowering therapy (ULT): allopurinol (start 100mg, titreren tot sUA <300/360), febuxostat. Levenslang. Start ≥2 wkn na acute aanval.
3. Levensstijl: purine-arm dieet (geen organen, zeldzame vlees, sardelen, bier), fructose-beperking, gewichtsverlies, hydratatie (2-3L), vitamine C 500mg/dag, laagvet melkproducten.
4. Comorbiditeiten behandelen: HT, dyslipidemie, diabetes, CKD, hartfalen.

Conclusie

Epsomzout voetbad kan symptomatische verlichting bieden door warmte, maar vervangt niet medicamenteuze behandeling of urzuurverlaging. Veilig, goedkoop, toegankelijk. Bij nierfalen/hartfalen: voorzichtig met warmte/vochtbelasting. Raadpleeg reumatoloog/huisarts voor persoonlijk plan.