Honing is meer dan een zoetstof. Al eeuwenlang gebruikt als wondverband (Oud-Egypte, Ebers Papyrus 1550 v.Chr. – 147 toepassingen). Modern wetenschappelijk bewijs bevestigt de werking.
Hoe honing werkt op wonden
- Hoge suikerconcentratie → lage wateractiviteit → groeiremmend voor bacteriën (NZDS).
- Waterstofperoxidevorming bij contact met wondexsudaat (enzymatische reactie: glucose-oxidase) → antibacterieel.
- Laag pH (3,2-4,5) → gunstig voor wondgenzing, remt pathogenen.
- Osmotisch effect → trekt vocht uit weefsel → reinigt wond, vermindert oedeem.
Toepassingsrichtlijnen (NZDS)
- Arts beoordeelt wond eerst.
- Honing direct op steriel gaas leggen (minder rommelig dan op wond).
- Gaas op wond, afdekken met steriel verband.
- Wisselfrequentie: afhankelijk van exsudaat (veel exsudaat = vaker wisselen, meer honing).
- Kant-en-klare honingverbanden (Medihoney, Activon) verkrijgbaar bij apotheek/reformwinkel.
Indicaties (NZDS)
- Decubitus (ligplekken)
- Beenulcera (veneus/arterieel)
- Diabetische voetulcera
- Lichte brandwonden (1e/2e graad)
- Kleine snijwonden/schaafwonden
Niet zelf toepassen op diepe, geïnfecteerde of grote wonden zonder medische begeleiding.
Risico's en contra-indicaties
- Stuifmeelallergie: Honing kan sporen bevatten → allergische reactie (Drugs.com).
- Giftige bloemen: Honing van rhododendron, azalea, ander giftig nectar → 'mad honey' vergiftiging (grayanotoxines). Herkomst controleren.
- Verhitting: >40°C vernietigt enzymen/antibacteriële activiteit. Rawe honing gebruiken.
- Kinderen <1 jaar: Botulisme risico (sporen Clostridium botulinum).
Medische honing (gesteriliseerd, gestandaardiseerd, bv. Manuka UMF 10+ of Medihoney) is de veiligste keuze voor wondzorg. Thuis: rauw, biologische honing van betrouwbare bijenhouder voor kleine, ondiepe wonden.