Gezondheid en ziekte gezondheid logo
Voeding

Vormen van glucose: D-glucose, α- en β-glucopyranose

Glucose = monosaccharide (één suiker)

In natuur: gecombineerd (met fructose → saccharose; met zichzelf → cellulose/zetmeel) of vrij. Verteering vrijmaakt glucose → opname in bloed. Drie vrije vormen:

1. D-glucose (open keten)

  • 6 koolstofatomen in keten, 5 OH-groepen ("armen"), aldehydegroep (C=O, H) aan het einde.
  • Alleen als vrije glucose in oplossing (bloedbaan); gebonden glucose ≠ D-glucose open keten.

2. β-D-glucopyranose (ringvormig)

  • Cyclisch koolstofskelet: 5 C + 1 O = pyranose-ring.
  • Vrij in oplossing/bloed EN in combinaties (bijv. cellulose/voedingsvezel = polymere β-D-glucopyranose).

3. α-D-glucopyranose (ringvormig)

  • Verschil met β: oriëntatie van één OH-groep op ring.
  • Klein verschil, grote gevolgen: α-koppeling verteerbaar (mens), β-koppeling niet.
  • Zetmeel = polymere α-D-glucopyranose. Vezel (cellulose) = polymere β-D-glucopyranose.

Belang voor vertering

Mens kan α-koppeling splitsen (amylase), β-koppeling niet → zetmeel verteerbaar, vezel niet.

Gezondheid en Ziekte © https://www.gezond.win