Wat is alcoholische neuropathie?

Een zenuwschade veroorzaakt door jarenlang zwaar alcoholgebruik, verergerd door voedingstekorten (vooral vitamine B1/thiamine, B6, B12, foliumzuur). Kan leiden tot blijvende invaliditeit als niet tijdig behandeld.

Symptomen: vaak beginnend in handen en voeten

• Tinteling, brandend gevoel, pijn (neuropathische pijn)
• Gevoelsverlies → ongemerkte wonden, brandwonden
• Spierzwakte, atrofie, krampen
• Duizeligheid, orthostatische hypotensie (duizelig bij opstaan)
• Slikklachten, spraakproblemen, diarree/obstipatie (autonome zenuwen)

Behandeling: 5 pijlers

1. Stopt met drinken – de absolute voorwaarde

• Volledige abstinente nodig (UMMC)
• Opties: intramurale detox/revalidatie, poliklinische begeleiding, AA, medicatie (naltrexon, acamprosaat, disulfiram)
• Zonder stoppen: zenuwschade gaat door

2. Voeding herstellen

• Dieetadvies diëtist: hoog in B-vitaminen, antioxidanten, eiwit
• Supplementatie: thiamine (B1) cruciaal – voorkomt Wernicke-Korsakoff syndroom
• Foliumzuur, B6, B12, vitamine E, alpha-lipozuur (bewijs gemengd)

3. Pijnmanagement – voorzichtig

• Paracetamol, NSAID's (let op maag/nier bij alcoholgeschiedenis)
• Gabapentine, pregabaline, duloxetine – eerste keus voor neuropathische pijn
• Vermijd opioïdes – hoge verslavingsgevoeligheid bij deze patiëntengroep
• Topicaal: capsaïcine crème, lidocainepleisters

4. Functioneren bevorderen

• Fysiotherapie: spierversterking, balanstraining
• Orthopedische hulpmiddelen: steunzolen, ortheses, loopstok
• Duizeligheid: compressiekousen, zoutsuppletie (na artsadvies), hoofdhoog slapen
• Ergotherapie: aanpassen woning/werkplek

5. Letselpreventie – cruciaal bij gevoelsverlies

• Badwatertemperatuur testen met elleboog/thermometer (niet hand!)
• Dagelijks handen/voeten controleren op sneden, brandwonden, drukplekken
• Passend schoeisel (geen hakschoenen, geen te strak)
• Voetenzorg: podotherapeut, geen zelf knippen nagels/hoorn

Prognose

Vroege herkenning + abstinente + B-vitaminen = beste kans op herstel. Bij vertraagde behandeling blijft vaak blijvende gevoelsverlies/zwakte. Regelmatige follow-up bij huisarts/neuroloog/verslavingszorg essentieel.