Waarom kalibreren?
Een bloeddrukmeter (sfigmomanometer) meet de systolische en diastolische bloeddruk. Onnauwkeurigheid leidt tot over-/onderbehandeling hypertensie. Richtlijn: 1x per jaar kalibreren (fabricagevoorschrift, ESCH/ISH richtlijnen). Thuismeters (oscillometrisch) vallen uit door slijtage, val, temperatuur, batterij.
Benodigdheden
- Referentiemanometer (mercurisch of gegraveerd aneroid, gecertificeerd, jaarlijks geverifieerd).
- Y-connector (T-stuk).
- Manschet (correcte maat!).
- Slangen, knopen, ballon (controleer op lekkage, slijtage).
- Werktafel, goed licht.
Kalibratieprocedure (aneroid/mercurisch)
- Visuele inspectie: Slangen onbeschadigd? Manchet leeg? Kwikkolom continu (geen bellen)? Duimklep vloeiend?
- Opbouw: Sluit manchet → slang → Y-connector. Één tak → testmeter (bloeddrukmeter). Andere tak → referentiemanometer. Ballon op Y-connector.
- Nulcontrole: Duimklep open. Beide meters 0 mmHg? Noteer afwijking.
- Oppompen: Duimklep dicht. Langzaam oppompen tot 200 mmHg. Vergelijk aflezing testmeter vs referentie. Noteer afwijking.
- Langzaam ontlasten: Duimklep langzaam open (~2 mmHg/sec). Observeer beweging naald/kwik: vloeiend, geen haken/sprongen.
- Controle 100 mmHg: Sluit klep bij 100 mmHg referentie. Vergelijk testmeter.
- Beoordeling: Afwijking >2 mmHg op elk punt → meter niet betrouwbaar, reparatie/vervang nodig. Afwijking ≤2 mmHg → OK.
- Documenteren: Datum, serienummers, resultaten, handtekening. Bewaren voor audit.
Automatische (oscillometrische) thuismeters
Kunnen niet handmatig gekalibreerd worden door gebruiker. Stuur naar fabrikant / gecertificeerde kalibratiedienst (bijv. Meetnet, apotheek met kalibratieservice). Kosten: €25-50. Vervanging na 3-5 jaar vaak goedkoper.
Tips voor nauwkeurige thuismeting
- Correcte manschetmaat (armomtrek meten: 22-32cm = normaal, 32-42cm = groot, >42cm = extra groot).
- Rust 5 min, zitten, rug ondersteund, benen ongekruist, arm op hartaal.
- Geen koffie, roken, sport 30 min voor meting.
- 2 metingen, 1 min interval, gemiddelde noteren. Ochtend (voor medicatie/etest) & avond.
- Batterij tijdig vervangen (laag batterij = onnauwkeurig).
Wanneer vervangen?
- Kalibratie faalt (>2 mmHg afwijking).
- Display defect, knoppen klemmen, slang lek.
- Meter >5 jaar oud (technologie verbeterd, validatie verlopen).
- Geen CE-markering / niet gevalideerd (check STRIDE BP / BIHS lijst).
Een nauwkeurige meting is de basis voor goede hypertensiebehandeling. Investeer in kalibratie of een nieuwe, gevalideerde meter.
