Wat is de CMP?

Comprehensive Metabolic Panel: 14 bloedwaarden die orgaanfunctie (lever, nieren, elektrolyten, eiwitten, glucose, calcium) screenen. Standaard bij jaarcheck of klachtenonderzoek.

De 14 parameters & betekenis

Groep	Parameters	Wat het vertelt
Elektrolyten	Natrium, kalium, chlor, CO2 (bicarbonaat)	Zout/zuur-base balans, hartritme, spier/zenuwfunctie. Afwijkend bij uitgedroogdheid, nier/hartfalen, medicijnen, braken.
Nierfunctie	BUN (ureum), creatinine	Hoe goed nieren afval filteren. Hoog = nierschade. BUN/creatinine ratio: hoog = hartfalen, uitgedroogdheid, GI-bloeding; laag = ondervoeding, leverfalen.
Leverfunctie	ALT, AST, ALP, bilirubine	ALT/AST = hepatocelschade (hepatitis, toxiciteit). ALP = galwegenobstructie, lever/botkanker. Bilirubine = geelzucht, hemolyse, galwegblokkade, cirrose, acute hepatitis. Combinaties → specifieke diagnose.
Eiwitten	Albumine, pre-albumine	Laag = nier/leverziekte, ondervoeding, GI-eiwitlekkage, diarree, koorts, infectie, brandwonden, trauma, obesitas, oedeem, hypocalciëmie. Pre-albumine = snellere marker voedingsstatus.
Glucose	Nuchtere glucose	Hoog = diabetes, stress, steroïden, pancreatitis, leverziekte. Laag = hypoglykemië, leverfalen, hypothyreoïdie, alcoholisme.
Calcium	Totaal calcium	Spier/zenuw/stolling/hormoon. Afwijkend = pancreaas, nieren, botten (hyperparathyreoidisme, maligniteit, vit D-tekort).

Interpretatie

• Enkele afwijkende waarde = niet ziekte an sich. Context (klinisch beeld, trends, medicatie) bepaalt betekenis.
• Arts interpreteert patronen, niet losse getallen.
• Nuchter afname standaard (glucose, lipiden).

Wanneer besteld?

• Jaarlijkse check-up.
• Medicijnmonitoring (diuretica, statines, NSAID's, lithium, etc.).
• Onverklaarde klachten: vermoeidheid, gewichtsverlies, buikpijn, jeuk, geelzucht.
• Pre-operatief screening.

CMP = breed scherm, geen diagnose. Afwijkingen → vervolgonderzoek.