Wat is cardiale syncope?
Plotse, korte bewustzijnsverlies door cerebrale hypoperfusie ten gevolge van een cardiale oorzaak (aritmie, structureel, obstructief). Kennelijk: snel herstel (<1 min), geen post-ictale verwarring, geen incontinentie, geen beetswonden.
Aritmies die syncope veroorzaken
| Aritmie | Mechanisme | Syncope-risico |
| Atriale fibrillatie | Snelle, onregelmatige ventrikelfrequentie → verminderde vulling | Matig |
| Bradycardie | Te lage frequentie (SA-blok, AV-blok) → lage output | Hoog |
| Ventriculaire tachycardie/VF | Hemodynamisch onstabiel → syncope of plotselinge hartdood | Zeer hoog |
| Supraventriculaire tachycardie | Snelle frequentie → verminderde vultijd | Matig |
Vroegtijdige complexen (extrasystolen) geven zelden syncope.
Verschil met epileptische aanval
| Kenmerk | Cardiale syncope | Epileptische aanval |
| Herstel bewustzijn | Seconden, volledig | Minuten-uren, verwarrd (post-ictaal) |
| Incontinentie | Zeldzaam | Vaak |
| Beetswonden tong | Zeldzaam (puntje) | Vaak (lateraal) |
| Bewustzijnverlies houding | Zacht zakken | Stijf → klonisch |
| Beschermende reflexen | Intact | Onderdukt → meer valletjes |
Diagnostiek
- Anamnese (persoonlijk/familie), fysiek (harten, carotissen).
- ECG (rust, belasting), Holter (24-48u), event-recorder (weken).
- Echocardiografie (structureel).
- Kanteltafel (vasovagale differentiaal).
- Carotissinusmassage (>40 jr).
- Elektrofysiologisch onderzoek (EPS) bij onduidelijkheid.
Behandeling per oorzaak
- Bradyaritmie: Pacemaker (DDD/CRT).
- Tachycardie: Anti-aritmica, catheterablatie, ICD (secundaire preventie).
- Structureel (AS, HOCM, myxoom): Chirurgie/interventie.
- Medicamenteus: Medicijnverantwoordelijk (bètablokker, Ca-antagonist, diureticum, antihypertensiva).
Eerste hulp bij bewustzijnsverlies
- Veilige zijligging (recovery position).
- Luchtweg vrij, geen vingers in mond.
- Gevaarlijke voorwerpen verwijderen.
- Duurt >5 min → 112 bellen.
- Na herstel: niet laten opstaan, rust laten, arts laten bekijken.
Gezondheid en Ziekte © https://www.gezond.win