Glucomannan (uit konjac-wortel, Amorphophallus konjac) en psyllium (Plantago ovata husk) zijn beide oplosbare vezels die water binden, opzwellen en de stoel verzachten. Ze lijken op elkaar, maar hebben belangrijke verschillen in bewijs, veiligheid en toepassing.

Oorsprong & chemie

• Glucomannan: β-1,4-gepolymereerd glucose/mannose (mw 200-2000 kDa). Extreme waterbindend vermogen (100-200x eigen gewicht).
• Psyllium: arabinoxylane (mw ~1-2 MDa). Waterbindend 10-15x. Produceert gel.

Effectiviteit bij obstipatie

• Psyllium: sterk bewijs (RCT's, meta-analyses). Verbeterd stoelfrequentie, consistentie, straining. Goudstandaard OTC bulklaxans (Metamucil, etc.).
• Glucomannan: veelbelovend in kleine studies (Cleveland Clinic: 'insufficient evidence'). Effectief in open-label studies, maar grote RCT's ontbreken.

Overige gezondheidseffecten

Effect	Glucomannan	Psyllium
Cholesterolverlaging (LDL)	Sterk bewijs (RCT's: ↓10-15% bij 4-13 g/dag)	Matig bewijs (↓5-10% bij 10-15 g/dag)
Gewichtsverlies	Kleine studies: 5,5 lbs in 8 wk (1-3 g voor maaltijden)	Indirect via satiëteit, geen directe studies
Glucoseregulatie	↓ Nuchterglucose, HbA1c (diabetes type 2)	↓ Postprandiële glucose, HbA1c
PDS / aambeien / diverticulitis	Onvoldoende data	Bewijs voor PDS (Rome IV), aambeien, diverticulitis preventie
Darmkanker preventie	Geen data	Observationeel: hoge vezelinname → ↓ risico (meer studies nodig)

Dosering & vormgeving

• Glucomannan: poeder (3-4 g/dag laxerend, 4-13 g cholesterol, 1-3 g/maaltijd gewicht). Capsules: risico op keel/darmobstructie (diverse landen verboden). Altijd met 250-500 ml water.
• Psyllium: poeder, korrels, capsules, wafers, vloeistof. 1-3x/dag 5-10 g in 250 ml vloeistof. Wafers: goed kauwen. Veiliger profiel.

Veiligheid & contra-indicaties

Conclusie & keuzegids

• Eerste keus obstipatie/darmgezondheid: Psyllium – bewijzer, veiliger, veelzijdiger.
• Focus cholesterol/gewichtsverlies: Glucomannan kan additioneel zijn, alleen als poeder, met strikt hydratatieprotocol, geen diabetes, geen slikklachten.
• Combinatie mogelijk: psyllium 's ochtends, glucomannan 's middags (scheiden van medicijnen).
• Altijd: arts/apotheker raadplegen bij medicijngebruik, zwangerschap, chronische ziekten.

	Glucomannan	Psyllium
Obstructierisico	Hoog (capsules verboden in AU, CA, EU voorzorg)	Laag (bij adequate hydratatie)
Diabetes	Vermijden (Cleveland Clinic: verstoort glucose)	Voordelig (verbetert gevoeligheid), monitor
Medicijninteracties	Scheiding 1-2u	Scheiding 1-2u (warfarine, digoxine, litium, tetracyclines)
Allergie	Zeldzaam	Mogelijk (kruisreactiviteit meloen/weegbree)