Indicatie
Cachexie (ongewild gewichtsverlies) bij kanker, HIV, chronische ziekten, of ouderen met eetlustverlies. Gewichtsverlies verhoogt sterfte. Megestrolacetaat (synthetisch progestageen) stimuleert eetlust → gewichtstoename.
Werking
- Hormonale effecten (interferentie met oestrogenen); onduidelijk mechanisme eetluststimulatie.
- Hormoonafhankelijke tumoren kunnen verkleinen.
- Vloeibaar of tablet; dosis 160-800 mg/dag; geen extra voordeel >800 mg (Salacz, MD).
Effectiviteit
- Gelijk effectief als dexamethason, beter dan dronabinol (Salacz).
- Gewichtstoename = voornamelijk vetweefsel, geen spiermassa. Vochtretentie geen factor.
- Alleen 20-30% kankerpatiënten positief (>5% gewichtstoename na 6-8 weken).
Bijwerkingen en risico's
- Oedeem (handen/voeten), doorbraakbloedingen (vrouwen), diarree (15%), impotentie (14% mannen), hoofdpijn (10%), zongevoeligheid.
- Ernstig: verhoogd risico op trombose (bloedstolsels). Kalfpijn, roodheid, zwelling, kortademigheid → direct arts.
- Verhoogde bloedsuiker.
- Teratogeen: niet gebruiken bij zwangerschapswens.
Discussie
Of vettoename (in plaats van spier) voordeel biedt bij chronische ziekten is onduidelijk (J Clin Endocrinol Metab 2007). Wel palliatief effect: eetlustverbetering kan kwaliteit van leven verhogen in eindstadium kanker.
Conclusie
Megestrolacetaat kan eetlust en gewicht verbeteren bij cachexie, maar effect is variabel en risico's (trombose, hyperglycemie, teratogen) zijn ernstig. Alleen onder specialistische indicatie.
