Bij hyperthyreoïdie is de schildklier overactief en produceert te veel thyroxine. Deze hormonale onbalans versnelt de stofwisseling aanzienlijk en kan leiden tot symptomen zoals overmatig zweten, ongewichtsverlies, rusteloosheid en een snelle of onregelmatige hartslag. Een minder bekende, maar wel voorkomende gevolgen is haarverlies.

De relatie met telogene effluvium

Volgens Warren Heymann, auteur van Thyroid Disorders with Cutaneous Manifestations, kan hyperthyreoïdie een aandoening genaamd telogene effluvium uitlokken, wat resulteert in vermeerderde haaruitval. Ook hypothyreoïdie (een te langzame schildklier) kan deze aandoening veroorzaken. Verhoogde schildklierhormoonspiegels kunnen bovendien ervoor zorgen dat het haar sneller grijs wordt, een verschijnsel dat vaak voorkomt bij de ziekte van Graves, waarbij de schildklier overmatig wordt gestimuleerd.

Hoe de haargroeicyclus verstoord wordt

Normaal doorloopt haar drie fasen: de groeifase (anagen), de overgangsfase (catagen) en de rustfase (telogen). Ongeveer 5 tot 15 procent van de haarzakjes bevindt zich op elk moment in de telogenfase. Bij telogene effluvium verschuift een abnormaal groot percentage haren plotseling naar deze rustfase, wat leidt tot massale uitval.

Tijdlijn van haarverlies

Haarverlies wordt meestal pas zichtbaar enkele weken tot maanden na de storing van de haargroeicyclus. De uitval is het meest duidelijk op de hoofdhuid, merkt de American Osteopathic College of Dermatology (AOCD) op. U kunt haarverlies waarnemen tijdens wassen, borstelen of zelfs zachte manipulatie. Soms vindt u bosjes haar op het kussen. De AOCD adviseert ook om haarverlies op andere lichaamsplekken in de gaten te houden.

Diagnose

Bij telogene effluvium door een overactieve schildklier hebben de uitgevallen haren vaak knobbeltjes aan de wortel, wat onder de microscoop herkenbaar is. Een huisarts of specialist neemt een anamnese en bestelt bloedonderzoek om de schildklierhormoonspiegels te meten. Daarnaast kan een radioactieve jodiumopnametest of een schildklierscan worden aangeboden, conform richtlijnen van het National Institute of Diabetes and Digestive and Kidney Diseases (NIDDK).

Behandeling en herstel

De behandeling van de onderliggende hyperthyreoïdie stopt de haaruitval door telogene effluvium, aldus de AOCD. De uitval neemt meestal geleidelijk af over zes tot acht maanden na behandeling. Het kan echter tot een jaar duren voordat het zwakkere haar volledig is vervangen, volgens Ridha Arem (The Thyroid Solution). Behandelopties voor hyperthyreoïdie omvatten chirurgie, antischildkliermedicijnen en radioactief jodium. Supplementatie met vitamines, mineralen (zoals calcium) of extra calorieën kan nuttig zijn, maar dient onder medische toezicht te gebeuren.