Waarom geeft metformine diarree?

Meest voorkomende bijwerking (20–30%). Oorzaak: verhoogde GLP-1, veranderde darmflora, verhoogde bilezuursecretie, osmotisch effect in dunne darm. Meestal **tijdelijk** (eerste 4–8 weken).

Strategieën om klachten te verminderen

1. Laag beginnen, langzaam opbouwen: start 500 mg 1×/dag (avondmaaltijd), iedere week +500 mg tot effectieve dosis (meestal 1500–2000 mg/dag). Arts begeleidt.
2. Extended-release (XR/Retard) formulering: langzame afgifte → minder piekconcentratie in darmen → significant minder diarree. Iets duurder, maar comfortabeler.
3. Altijd **bij/na de maaltijd** innemen. Nooit op nüchtere maag (verergering).
4. Dieetaanpassing: laag koolhydraat/vet, hoog eiwit/vezel. Vermijd kunstmatige zoetstoffen (sorbitol, xylitol) – die geven ook diarree.
5. Tijdelijke antidiarreea (loperamide/Imodium): enkel symptomatisch, niet langdurig zonder arts.
6. Probiotica (L. rhamnosus GG, S. boulardii): kan darmflora herstellen, bewijs gemengd.

Waarschuwingen

• **Uitgedroogdheid** door diarree → risico op **lactaatacidose** (zeldzaam, fataal). Drink 2–3 L/dag. Bij ernsige diarree + ziektegevoel → arts/SEH.
• Alcohol verergerd diarree + risico lactaatacidose.
• Dosis **nooit zelf veranderen** – overleg met behandelend arts.

Wanneer alternatief overwogen?

Bij aanhoudende onverträgelijkheid ondanks bovenstaande maatregelen: SGLT2-remmer, GLP-1 agonist, DPP-4 remmer of insuline. Bespreek met huisarts/internist.