Grasbrandwonden (turf burns) zijn diepe schaafwonden door wrijving op kunstgras/grasmat. Vooral voetbal, rugby, hockey, american football. Hoog risico op infectie (besmet oppervlak, diepe schaafwond), littkenvorming, pigmentveranderingen.
Directe behandeling (op veld / acute fase)
- Spoelen met veel water (fles, kraan, douche) – verwijder zand, rubbergranulaat, grond, bacteriële load.
- Zacht wasen met zep/antiseptische wasloting (chlorhexidine 4%, povidon-jodium 0,75%). Gaascompress, geen wrijven.
- Waterstofperoxide 3% (éénmalig): bubbelwerking lost vervuiling los. Niet herhalen – cytotoxisch voor granulerend weefsel, vertraagt heling.
- Goed inspoelen met water/zout.
- Topicaal antibiotica: mupirocine 2% of fusidinezuur 2% zalf, of triple antibiotic ointment (bacitracine/neomycine/polymyxine B).
- Steriel, niet-aanliggend verband: non-adherent laag (telfa, jelonet) + absorbeerlaag (gaas) + fixatie (cohesief verband/tape). Geen plastieken op wond.
Dagelijkse nazorg
- Verband dagelijks (of bij doorstrikken) vernieuwen.
- Wond inspecteren op infectietekens (zie art. 188).
- Topicaal antibiotica herhalen tot epithelialisatie.
- Zolang nat/exsudatief: hydrofiber/alginate/schuim. Droog: hydrocolloid/film.
Infectie monitoren – rode vlaggen
- Rode straken vanaf wond (lymfangitis) → direct huisarts/SEH (IV antibiotica).
- Progressieve roodheid/zwelling/pijn/koorts.
- Voldoeende purulente afscheiding, vieze geur.
Littkenpreventie & esthetiek
- Na epithelialisatie: silicone gel/plak (Kelo-cote, Dermatix) 12-24u/dag, 3-6 mnd.
- Zonbescherming SPF 50+ 12-18 mnd (preventie hyperpigmentatie).
- Massage met vitamine E/rosa mosqueta olie na sluiting.
Tetanusprophylaxe
Check vaccinatiestatus. Booster bij >10j (vuile wond) of >5j (schone wond) of onbekend. TIG bij onvolledige basisreeks.
Return-to-play
Alleen als: wond gesloten, geen pijn bij sportspecifieke bewegingen, geen infectietekenen, adequate bescherming (tape, padding, speciale kleding). Overleg teamarts/fysio.