Kanker = sneldelende cellen die controle van de celdelingscyclus verliezen. Het commandocentrum (kern met DNA) geeft normaal groei-, delings- en stopsignalen (apoptose). De celcyclus heeft 4 fasen: G1 (groei), S (DNA-kopiëring), G2 (voorbereiding deling), M (mitose → 2 dochtercellen).

Checkpoints: het bewakingsysteem

Informatie-overdracht tussen fasen wordt gemonitord door checkpoints (PNAS, 2007). Elke fase moet foutloos voltooid zijn. Kanker verlaagt gevoeligheid voor checkpoints → beschadigde cellen groeien door waar ze moeten stoppen of sterven. Normale stopsignalen: beschadigd DNA, onvolledige DNA-replicatie, onvoldoende voedingsstoffen.

Groei zonder externe stimuli

Normaal: cellen delen na stimuli (hormonen, groeifactoren binden aan receptor → kern activeert celcyclusgenen). Kankercellen: starten cyclus zonder externe stimuli. Als autorijden zonder op het gaspedaal te drukken.

Stopsignalen negeren

Beschadigd DNA = primair stopsignaal. Normale cel stopt in G1/M/G2. Kankercel: negeert stop, deelt door, propageert defecte DNA (mutatie) → onbeheerste groei, tumorvorming.

Waarschuwingen van buurcellen ontwijken

Buren regelen groeisnelheid via chemische signalen (balans deling/dood). Overbevolking → waarschuwing → vertraging. Kankercellen: negeren waarschuwingen, groeien door in beperkte ruimte → opeenhoping = tumor/massa.