Gaspijn in de maag en darmen kan scherp, krampachtig of oppressief zijn, vaak met opgeblazen gevoel (meteorisme), ontrukken en ructen. Meestal onschuldig, maar erg hinderlijk. Hier lees je hoe het ontstaat en wat je ertegen kunt doen.

Oorzaken

• Luchtslikken (aerofagie): te snel eten, praten tijdens eten, kauwgom, roken, drinken met rietje, nervositeit.
• Fermentatie door darmflora: niet verteerde koolhydraten (vezels, suikers, zetmeel) in dikke darm → gasvorming (waterstof, methaan, CO2). Voedsel: bonen, koolsoorten, uien, prei, graanproducten, fruit, kunstmatige zoetstoffen (sorbitol, xylitol).
• Lactose-intolerantie: lactase-tekort → onverteerde lactose → fermentatie.
• Fructose-malabsorptie / FODMAPs.
• Medicijnen: acarbose, metformin, certain laxantia.
• Ziekten: IBS, obstipatie, celiacie, SIBO (small intestinal bacterial overgrowth), diverticulitis.

Directe verlichting (thuis)

1. Bewegen

Wandelen, lichte yoga, knieën naar borst trekken in rugliggend – stimuleert peristaltiek en gasafgifte.

2. Warmte

Warmtezak, cherry-pit kussen, warme bad op buik – ontspant spieren, vermindert krampen. Niet direct op huid (brandgevaar).

3. Medicijnen (OTC)

• Simethicone / dimethicone: anti-schuimend, breekt gasbellen op (veilig, geen systeemopname).
• Activerende kool (geactiveerd kool): adsorbeert gassen/toxinen (kan medicijnen binden – 2u interval houden).
• Lactase-tabletten: bij lactose-intolerantie, meegenieten met zuivel.
• Alpha-galactosidase (Beano®): helpt verteer oligossachariden in bonen/kool (meegenieten met eerste hap).
• Antispasmodica (op recept): hyoscine butylbromide (Buscopan®), mebeverine – voor krampen.

4. Dieet & gewoontes

• Rustig eten, goed kauwen, niet praten met vol bekken.
• Kauwgom/rietjes vermijden.
• Koolzuurhoudende dranken beperken.
• Vezelinname opbouwen langzaam (laat darmflora wennen).
• Dieetdagboek bijhouden → triggervoedsel identificeren.
• Laag-FODMAP dieet (onder dieetist begeleiding) bij IBS.

Waarschuwingssignalen: wanneer naar de huisarts?

• Hevige, aanhoudende buikpijn (vooral rechtsonder → appendicitis?)
• Koorts, misselijkheid, braken
• Ongewichtsverlies, bloed in stoel, zwarte stoel
• Veranderde stoelpatroon (>6 weken)
• Pijn niet verlicht door windafgifte / plassen
• Familieanamnese darmkanker / IBD

Conclusie: Meestal beheersbaar met leefstijlaanpassingen, OTC-middelen en beweging. Bij alarmklachten of chronische klachten: medische evaluatie.