Bloeddruk stijgt geleidelijk met leeftijd door stijvere vaten, afnemende elastin, verhoogde perifeer weerstand. Voor vrouwen >50 jaar gelden specifieke referentiewaarden en aandachtspunten.

Referentiewaarden (gemiddelde bereiken, geen strikte grenzen)

Leeftijd	Systolisch (mmHg)	Diastolisch (mmHg)
50-59 jaar	116 - 142 (gem. 129)	81 - 89 (gem. 85)
60-69 jaar	121 - 147 (gem. 134)	82 - 90 (gem. 86)
70-79 jaar	125 - 152 (gem. 139)	82 - 91 (gem. 87)

Bron: geaggregeerde epidemiologische data (Disabled-World, Framingham, ESH). Individuele doelen afhankelijk van comorbiditeit.

Belangrijk na 50: geïsoleerde systolische hypertensie (ISH)

• Systolisch ≥140 mmHg, diastolisch <90 mmHg
• Meest voorkomende vorm hypertensie >60 jaar
• Oorzaak: stijvere aorta → hogere piekdruk, lagere diastolische druk (coronaire perfusie risico)
• Behandeling verlaagt risico op CVA, hartfalen, dementie, nierschade

Meetadvies

• Gebeurt validatie: 2 metingen, 1 min interval, beide armen (hoogste = referentie)
• Thuismeten: 7 dagen, ochtend/avond, gemiddelde buiten eerste dag
• 24-uurs ambulant meting (goudstandaard bij twijfel/witte-jas hypertensie)

Levensstijlinterventies (eerstelijns)

• DASH-dieet (rijk aan groente, fruit, lage vet zuivel, laag zout <5g/dag)
• Bewegen: 150 min matig/intens per week + kracht 2x
• Gewichtsnormalisatie (BMI 20-25)
• Alcohol: max 1 eenheid/dag (vrouwen)
• Roken stoppen (essentieel)
• Stressmanagement: mindfulness, ademoefeningen

Medicamenteus (bij arts)

• Eerstekes: thiazide diureticum, ACE-remmer/ARB, calciumantagonist
• Doelwaarde: <130/80 mmHg (volwassenen <65), <140/90 (>65 of fragiel) – individueel afwegen
• Polyfarmacie check: NSAID's, corticosteroïden, anticonceptie, geneesmiddelen die BP verhogen

Regelmatige controle (minimaal 1x/jaar, vaker bij behandeling) voorkomt orgaanschade.