Grootschalig AARP-onderzoek (402.260 deelnemers, 13 jaar, NEJM 2012): koffiedrinkers 16% lager risico op vroege sterfte. Observationeel, geen causaliteit. Toch: 10 domeinen waar koffie (zwart, 3-5 kopjes/dag) bewijsmatig helpt:

1. Galstenen: Vrouwen ≥4 kopjes: -25% risico (Harvard 2002). Mannen vergelijkbaar.
2. Depressie: Vrouwen 2-3 kopjes: -15%, ≥4 kopjes: -20% (Arch Intern Med 2011).
3. Geheugen: 2 kopjes verbeteren kortetermijngeheugen/reactietijd (RSNA 2005). Vrouwen 65+ >3 kopjes: betere geheugentests, minder geheugenverlies (2007). Cafeïne + koffie verhoogt GCSF (Alzheimer-bescherming, USF 2011).
4. Diabetes type 2: ≥4 kopjes: -50% risico. Chlorogenzuur/andere verbindingen blokkeren HIAPP (J Agric Food Chem 2012).
5. Kanker: Borst (-20% ER-negatief bij ≥5 kopjes, BCR 2011), endometrium (-25% bij >4 kopjes), prostaat (Harvard: zowel normaal als decaf), lever (Zweds 2008: 2-3 kopjes vertraagt).
6. Gewicht/Stofwisseling: Cafeïne stimuleert vetoxidatie (1980). Groene koffieboon-extract: gem. 7,7kg afvallen in 22 wkn (obese volwassenen) via chlorogenzuur (glucoseopname remming).
7. Parkinson: Cafeïne-inkoop gecorreleerd met lagere incidentie (JAMA 2000). 2-3 kopjes/dag: -25% risico (2010).
8. Antioxidanten: Koffie = #1 antioxidantenbron in US-dieet (Giovannucci/Harvard). Meer dan groente/fruit.
9. Prestaties: Cafeïne verbetert uithouding, interval, kracht (1u vóór training, 4mg/kg). Helpt bij slaaptekort.
10. Jicht: Mannen 40+ ≥6 kopjes: -60% risico (2007). Decaf en normaal effectief.

Let op: room/suiker beperken voor optimale effecten.