Wat is ADHD?

ADHD (Aandachtstekort Hyperactiviteitsstoornis) kenmerkt zich door problemen met focus/aandacht en/of hyperactief-impulsief gedrag. Tics zijn onvrijwillige motorische of vocale gedragingen, moeilijk te controleren. Tics bij ADHD-patiënten kunnen voortkomen uit stimulansgebruik of als een natureel voorkomende comorbiditeit.

Symptomen van ADHD

De kernsymptomen vallen in twee domeinen:
Onoplettendheid: moeite met details vasthouden, luisteren, taken afmaken, organiseren, afleidbaarheid, dingen kwijtraken.
Hyperactiviteit/Impulsiviteit: friemelen, niet stil kunnen zitten, overmatig praten, onderbreken, niet kunnen wachten, handelen zonder nadenken.

Diagnose vereist symptomen in meerdere settings (thuis, school/werk) gedurende minimaal 6 maanden, passend bij ontwikkelingsniveau.

Relatie ADHD en tics

Stimulantia (methylfenidaat, amfetaminen) kunnen tics triggern of verergeren bij een deel van de patiënten. Echter, tics kunnen ook onafhankelijk van medicatie voorkomen als deel van een ticstoornis (bijv. Tourette). De DSM-5 onderscheidt ADHD, ticstoornissen en de gecombineerde presentatie. Behandeling: als tics door stimulantia verergeren, kan dosering verlagen, switchen naar niet-stimulerende medicatie (atomoxetine, guanfacine) of toevoegen van antipsychotica in lage dosering helpen. Gedragstherapie (CBIT) is effectief voor tics.

Praktische aanpak

Bespreek met behandelend arts: tijdstip van tic-onset ten opzichte van medicatiestart, ernst, impact op dagelijks functioneren. Regelmatige evaluatie van medicatie-effecten en bijwerkingen is essentieel.