Gezondheid en ziekte gezondheid logo
Voeding

Monosacchariden: galactose, glucose, fructose, pentosen, suikeralcoholen

Definitie

Enkele suikermoleculen, direct opneembaar in dunne darm. Zoetheidsgraad en glucose-effect verschillen per type.

Belangrijkste typen

  • Galactose: zelden vrij (erwten); bindt aan glucose → lactose (melksuiker). Galactosemie (1:60.000): kan niet verteerd worden → vermijd zuivel.
  • Glucose (dextrose): meest voorkomend, milde zoetheid. Basiseenheid polysacchariden, deel van zetmeel/vezel. Hoofbrandstof hersenen/cellen. Lever reguleert bloedspiegel. Gemeten bij diabetes.
  • Fructose (vruchtensuiker/levulose): vijfhoekstructuur, zoetste monosaccharide. In fruit, groenten, honing (met glucose), maïssiroop (50% fructose).
  • Pentosen (5 koolstof): ribose (RNA), desoxyribose (DNA). Essentieel genetisch materiaal, minimale voedingsbron.
  • Suikeralcoholen (polyolen): -OH vervangt H. Niet volledig opneembaar → lage calorie, miniem glucose-effect. Erythritol, mannitol = nul effect. Toepassing: kauwgom, suikervrije snoep, tandpasta. Xylitol = zoet als suiker.

Gezondheid en Ziekte © https://www.gezond.win