Reanimatie (CPR) is een levensreddende vaardigheid die onverminderd moet worden toegepast bij personen met een pacemaker. De basis – borstcompressies en beatmingen – is identiek. Het verschil zit in het gebruik van een AED (automatische externe defibrillator).

Standaard CPR-protocol (geldt voor iedereen)

1. Controleer bewustzijn en ademhaling
2. Bel 112 (of laat bellen)
3. Start borstcompressies: 100-120 per minuut, 5-6 cm diep, 30 compressies
4. Geef 2 insuflaties (mond-naar-mond of met masker)
5. Herhaal 30:2 tot hulp arriveert of slachtoffer ademt

AED gebruik bij pacemaker: de cruciale aanpassing

Een pacemaker is herkenbaar aan een kleine, rechthoekige bult onder de huid, meestal links van het sleutelbeen (niet groter dan een stapel kaarten). Bij het plaatsen van AED-elektroden:

• Onderste elektrode: normaal op de linker onderbuik/flanken
• Bovenste elektrode: minimaal 2,5 cm (1 inch) AFWIJKEND van de pacemaker – dus niet direct erbovenop plaatsen

Dit voorkomt dat de schok de pacemaker beschadigt of de werking stoort. Moderne AED's geven spraakinstructies; volg ze rustig.

Identificatie en voorbereiding

• Mensen met pacemaker dragen vaak medische identificatie (armband, halsketting, pasje in portemonnee)
• Als hulpverlener: zoek naar identificatie, maar begin direct met CPR – zoeken mag de reanimatie niet vertragen
• Boston Scientific en American Heart Association bevelen duidelijke medische ID aan

Belangrijkste boodschap

Twijfel niet. CPR uitvoeren is altijd beter dan niks doen. De aanwezigheid van een pacemaker is geen contra-indicatie voor reanimatie of AED-gebruik – mits je de elektroden correct plaatst. Elke minuut wachten vermindert de overlevingskans met 10%.