Beide: erfelijke hemoglobine-aandoeningen
Thalassemie: onbalans in de twee globinekettens (alpha/beta) die hemoglobine vormen.
Sikkelcel: mutatie in gen → abnormaal hemoglobine (HbS) → rode bloedcellen worden sikkelvormig bij zuurstoftekort.
Kernverschil in pathofysiologie
- Thalassemie: te weinig normale globinekettens → ontoereikende hemoglobineproductie.
- Sikkelcel: afwijkende hemoglobine → polymerisatie bij deoxygenering → stijve cellen → vasoclusie, hemolyse.
Symptomen
- Sikkelcel: pijncrises (vaso-occlusief), vermoeidheid, geelzucht, ademnood (vanaf ~4 mnd).
- Thalassemie (ernstig): dodegeboorte, botafwijkingen, vergrote lever/milt, groeivertraging.
Behandeling
Beide: bloedtransfusies (levenslang).
Sikkelcel extra: dialyse/niertransplantatie, oogchirurgie, priapisme-behandeling, galblaasverwijdering. Antibiotica profylactisch.
Prognose
- Sikkelcel: orgaanfalen, fatale infecties bij onvoldoende behandeling.
- Thalassemie: hartfalen bij onbehandeld (ijzeroverlading door transfusies).
Prevalentie per etniciteit
- Thalassemie: Grieks, Italiaans, Midden-Oosters, Aziatisch.
- Sikkelcel: Afrikaans, Aziatisch (Indiase subcontinent), Midden-Oosters.