Definities

• Duizeligheid: flauwvallig gevoel, draaiend/zwaaiend gevoel, licht hoofd.
• Black-out (syncope): kortdurend bewustzijnsverlies (seconden-minuten), herstel spontaan.

Veelvoorkomende, goed behandelbare oorzaken

• Orthostatische hypotensie: te snel opstaan, langdurig staan
• Uitgedroging (griep, diarree, zweten, onvoldoende drinken)
• Laag bloedsuiker (hypoglycemie): uitgestelde maaltijd, diabetesmedicatie
• Hyperventilatie (angst, pijn)
• Straining bij stoelgang (vagusreflex)
• Vermoeidheid, oververmoeidheid
• Medicijnen: diuretica, bètablokkers, ACE-remmers, antidepressiva, antihistaminica, slaapmiddelen
• Alcohol/drugs

Psychogene oorzaken

Sterke emoties: schok, angst, verdriet, pijn, woede → vasovagale syncope.

Ernstige oorzaken (direct arts/SEH)

• Hartritmestoornissen (arythmie), hartinfarct
• Beroerte / TIA
• Hersentumoren, epilepsie
• Multiple sclerose
• Longembolie
• Aortadissectie

Waarschuwingssignalen: borstpijn, spraakstoornis, zichtverlies, hemiplegie, verwardheid, plotse zware hoofdpijn.

Advies

Bij eenmalige duizeligheid na opstaan: rust, drinken, langzaam opstaan. Bij herhaling, black-out zonder duidelijke oorzaak, of met waarschuwingssignalen: direct medische evaluatie (ECG, bloed, eventueel tilt-test, holter, neurologisch onderzoek).