Wat is een gescheurde meniscus?
De menisci (mediale & laterale) zijn C-vormige kraakbeenschijfjes in de knie die shockabsorberen, stabiliseren en belasting verdelen. Scheur door: traumatische rotatie (sporter), degeneratief (ouderen, artrose), combinatie. **Geen bloedvoorziening in wit zone (inner 2/3) → geen zelfgenezing.** Rode zone (rand) kan genezen.
Conservatieve behandeling (1e keuze bij degeneratief, kleine scheur, lage eis)
- Rust & belastingsturing: Vermijd diepe kniebuiging, draaien, hinkspringen, diep zitten.
- Fysiotherapie (kern): Kwadriceps versterking (VMO focus), hamstrings, heupstabilisatoren, proprioceptie. Progressief van isometrisch → excentrisch → functioneel.
- Pijnstilling: Paracetamol, NSAID (topicaal/orale), eventueel corticosteroïde-injectie (tijdelijk, max 3-4x/jaar).
- Hulpmiddelen: Kniebandage (articulerend, met patella-opening) voor stabiliteit / proprioceptie. Krukken / stok bij pijnvolle belasting (eerste weken).
- Gewichtsverlies: BMI >25 → elk kg minder = 4x minder kniebelasting.
Oefeningen zonder zwaartekracht (vroegfase)
- Zwemmen / aquajogging (hydrostatische druk, geen impact).
- Fietsen (zadel hoog, lage weerstand, geen klachten).
- Beenheffingen liggend (SLR, abduktie, adductie, extensie).
- Mini-squats (0-30°), heupabduktie/extensie staan (steun).
- Balansoefeningen (1 been staan, wobbelbord).
Operatieve indicaties (arthroscopie)
- Mechanische klachten: blokkering (locked knee), klikken/vangen, giving way.
- Persisterende pijn >3-6 mnd ondrais adequate fysio.
- Jonge actieve patiënt met traumatische scheur (bucket handle, flap, radial tear) in rode zone → **meniscectomie (debridement) OF meniscusreparatie (hechten)**. Reparatie bij jong, verticale scheur, rode zone, stabiele knie → betere lange termijn (minder artrose).
- Degeneratieve scheur + artrose: arthroscopie **niet superieur aan placebo/fysio** (RCT's: FIDELITY, ESCAPE). Alleen bij mechanische blokkering.
Herstel na operatie
- Meniscectomie (gedeeltelijk): krukken 1-2 wkn, volbelasting na pijn, sport 6-8 wkn.
- Meniscusreparatie: krukken 4-6 wkn (gedeeltelijke belasting), brace (ROM beperking), volbelasting 3 mnd, sport 4-6 mnd.
Wanneer naar huisarts / orthopedisch chirurg?
- Acute knie: zwelling <2u (hemarthrose), blokkering, instabiliteit → acute echo/MRI.
- Chronische pijn niet reagerend op 3 mnd fysio.
- Mechanische symptomen (blokkeren, vangen).
- Verdacht op ligamentletsels (ACL, MCL) gecombineerd.
Preventie recidief / artrose progressie
- Levenslang kwadriceps/heupversterking (2x/wk).
- Gezond gewicht (BMI <25).
- Vermijd diepe kniebuigingen onder belasting (diepe squats, lunges met gewicht).
- Goede schoenen, orthopedische solen bij afwijkingen.
- Supplementen: glucosamine/chondroitine (bewijs zwak), collageenhydrolysaat, omega-3 (anti-inflammatoir).
Een gescheurde meniscus geneest niet vanzelf (witte zone). Conservatief met fysio is 1e keuze. Operatie alleen bij mechanische klachten of jonge sporters met reparabele scheur. Lopen met bandage/krukken beschermt de knie tijdens herstel.