Neuropathie: herstel is mogelijk (bijv. diabetes, compressie, toxisch)
Zenuwen kunnen regenereren (1-2 mm/dag) als de cellichaam intact is en de oorzaak wordt weggenomen. Volledig herstel hangt af van ernst, duur, oorzaak, leeftijd.
Stap 1: Oorzaak elimineren (absolute voorwaarde)
- Diabetes: Strikte glucoseregulatie (HbA1c <7%) → vertraagt/prevent progressie.
- Alcohol: Volledige abstinentie. Alcohol is neurotoxisch + voedingsstoffen (B1) depleteert.
- Roken: Stoppen. Vasoconstrictie → mindere zuurstoftoevoer zenuwen.
- Medicijnen: Met arts evalueren neurotoxische middelen (chemotherapie, metronidazol, isoniazide, colchicine, vincristine, AMIodarone).
- Compressie: Carpaltunnel, ulnarisneuropathie, hernia → chirurgische decompressie indien geïndiceerd.
- Voedingsstoffentekorten: B12, B1, B6, E, koper, folium → supplementeren na bewijs tekort.
Stap 2: Bewegen (neuroplastiviteit & doorbloeding)
- Laag-impact: fietsen, zwemmen, watergymnastiek, crosstrainer, wandelen.
- Bewegingsomvang oefeningen (ROM) → voorkomt contracturen, stimuleert zenuwgliding.
- Krachttraining lichte gewichten/elastieken → spiermassa behoud.
- Balansoefeningen → valpreventie (proprioceptie verbeteren).
- Fysiotherapeut voor op maat gemaakt programma (vooral als nog nooit geoefend).
Stap 3: Voeding voor zenuwherstel
- Mediterraans dieet: groente, fruit, volkoren, vis, noten, olijfolie → anti-inflammatoir, antioxidanten.
- Specifieke nutriënten:
- Vitamine B1 (thiamine): graanproducten, vlees, noten, bonen.
- Vitamine B12 (cobalamine): dierlijke producten, versterkte voedingsmiddelen, supplement (veganen/oudere).
- Vitamine B6 (pyridoxine): vlees, vis, aardappelen, bananen. Let op: hoge doses (>100mg) zijn neurotoxisch!
- Alpha-lipoïnezuur (ALA): 600mg/dag (studies bij diabetische neuropathie).
- Acetyl-L-carnitine: 1-2g/dag (bewijs voor pijnvermindering/regeneratie).
- Omega-3 (EPA/DHA): visolie 1-2g/dag → anti-inflammatoir, membraanvloeibaarheid.
Stap 4: Lichaamszorg & monitoring
- Dagelijkse voetinspectie (diabetes): wonden, rode plekken, zwelling, temperatuurverschil.
- Passend schoeisel (brede toebox, zachte zool, geen drukplaatsen).
- Temperatuurbewustzijn: geen extreme hitte/kou (verminderd gevoel → brandwonden/bevriezing risico).
- Wondverzorging: schoon, vochtig, bedekt. Arts bij niet genezen >2 wkn.
Stap 5: Symptomatische pijnbehandeling (indien nodig)
- Eerstekeurs: Gabapentine, Pregabalines, Duloxetine, Amitriptyline (laag).
- Topicaal: Capsaicine 0,075% crème, Lidocaine 5% pleister.
- Non-farmacologisch: TENS, acupunctuur, mindfulness, CBT.
Conclusie
Zenuwherstel vraagt tijd, consistentie, multidisciplinaire aanpak. Oorzaak wegnemen is #1. Voeding, beweging, supplementen ondersteunen. Realistische verwachtingen: verbetering symptomen vaak voor structureel herstel.