Een eerstegraads brandwond is de meest voorkomende en minst ernstige vorm van brandwonde. Denk aan een zonnebrand na een te lange middag in de zon, of een korte contactmoment met kokend water of stoom. De huid wordt rood, pijnlijk en kan iets opzwellen, maar er vormen zich geen blaasjes. Hoewel de schade oppervlakkig is, kan de pijn best hinderlijk zijn. Gelukkig kunt u de meeste eerstegraads brandwonden prima zelf thuis behandelen.

Directe eerste hulp: koelen is cruciaal

De allerbelangrijkste stap is het zo snel mogelijk koelen van de brandwond. Houd de aangedane huid minimaal 10 tot 20 minuten onder lauwarme, stromend water (niet ijskoud, dat kan de schade verergeren). Dit stopt het brandproces, vermindert de zwelling en verlicht de pijn direct. Voor zonnebrand kunt u ook een koele, vochtige doek aanbrengen of een lauwarme douche nemen.

Pijnstilling en verzorging

Is de pijn ergerniswaardig? Dan kunt u een vrij verkrijgbare pijnstiller als ibuprofen of paracetamol innemen, volgens de aanbevolen dosering. Voor kleine brandwonden is medicatie vaak niet nodig. Smeer daarna een dun laagje ongedekte, watergebaseerde zalf (zoals een specifieke brandwondzalf of vaseline) op de huid om de vochtbalans te herstellen en de huid zachte te houden. Vermijd vetende crèmes of boter, want die sluiten de hitte in.

Beschermen tegen infectie

Hoewel de huid intact is, is de beschermende barrière verzwakt. Leg een steriel, niet-plakkerend gaasverband losjes om de wond om vuil en bacteriën buiten te houden. Wissel het verband dagelijks of vaker als het nat of vies raakt. Laat blaasjes (indien ze toch ontstaan) zeker intact – ze beschermen de onderliggende weefsels.

Wanneer naar de huisarts?

Zoek medische hulp op als de brandwond groter is dan de handpalm van de slachtoffer, op het gezicht, handen, voeten, gewrichten of genitalien zit, of als er tekenen van infectie zijn (toenemende roodheid, zwelling, pus, koorts). Ook bij twijfel over de graad van de brandwond: liever een keer te veel bellen dan te weinig.

Benodigdheden

• Lauwarm stromend water
• Pijnstiller (ibuprofen/paracetamol)
• Brandwondzalf of vaseline
• Steriel gaasverband en hypoallergeen plakband