Cellen beschermen zichzelf

Chemische bedreigingen uit eigen metabolisme (bijv. waterstofperoxide). Cellen maken enzymen om schadelijke stoffen om te zetten. Catalase = ontgiftet waterstofperoxide.

Waterstofperoxide: per ongeluk gevormd

Zuurstofreacties in cellen → soms waterstofperoxide. Schadigt eiwitten/celstructuren. Kan → hydroxylradicalen (vrije radicalen, kettingreacties). Catalase elimineert het.

Mechanisme

Enzym = versnelt reactie. Catalase: 2 H₂O₂ → 2 H₂O + O₂. Alleen in aeroben (zuurstofverdragende organismen) want produceert O₂.

Structuur

Tetrameer: 4 eiwitsubeenheden + heem + NADP. Structuur geconserveerd over soorten (kleine variaties).

Catalase en bacteriën

In zuurstofgroeiende bacteriën. Bescherming: afweercellen maken H₂O₂ om bacteriën te doden. Labtest: H₂O₂ toevoegen → bellen = catalase positief.

Catalase en grijze haren

Onderzoek 2009 (Science Daily): grijze haren = opstapeling H₂O₂ in haarzakjes. Bleekt haar alleen als catalase-niveaus dalen in folliculus.