Kou is een vijand die denkt – voorbereiding is alles

Extreme kou vermindert wilskracht, verward thinking, vertraagt reacties. Goede uitrusting + mentale scherpte = leven of dood. Basisgear + koud-specifieke essentiëls.

Kleding: het lagenprincipe (geen katoen!)

• Basisslaag: Merino wol of synthetisch (polyester) – vocht *afvoeren*, niet absorberen
• Middenslaag: Fleece, daunen, synthetische isolatie – warmte vasthouden
• Buitenslaag: Wind-/waterdicht, ademend (Gore-Tex o.i.d.) – bescherming elementen
• Extremen: Handschoenen (laag + shell), kniekousen, waterdichte laarzen, hoed (50% warmteverlies via hoofd!), sjaal/bivakmuts

Droog blijven = warm blijven. Zweet = dood. Laag uit bij inspanning.

Slapen: isolatie van de grond is #1

• Slaapzak: comfortrating **≤ -6°C (20°F)** of lager
• Slaapmat: **vereist** – schuim of opblaasbaar (R-waarde ≥ 4 voor winter)
• Slaapzak droog houden: waterdichte zak / strak opgerold
• Natte kleding *buiten* slaapzak, hoofd *buiten* kap (ademcondensatie)

Voeding: calorieën = warmte

• Hoog koolhydraat + adequate eiwit + beweging = stofwisseling op peil
• Trailmix, mueslirepen (balans koolhydraat/eiwit)
• ❌ Vermijd: overmatig suiker, vlees, chocolade, koffie, alcohol (uitdroging/verlies warmte)
• ✅ Drink: **min. 2 liter water/dag** (vocht = volume = circulatie = warmte)

EHBO & kritische herkenning

Hypothermie (ook boven vriespunt): rillen → onduidelijke spraak → oncoördinatie → slechte beslissingen → zwakke pols → bewusteloosheid. Behandeling: natte kleding af, warm maken (zak, warmteflessen, lichaamswarmte ander), hoog-energie voedsel.

Bevriezing: verdoofd, brandend, verkleurd (wit/geel/zwart). **Langzaam** opwarmen (warm water 40°C, vuur, kachel). **Nooit** wrijven, snelle hitte, of zelf behandelen bij diepe bevriezing – medische hulp nodig.

Vuur: waterdichte lucifers/vuursteen + droog aanstekmateriaal (buschroom, wasbolletjes, droge gras). Ventilatie bij schuilplaats (CO vergiftiging!).

Mentale toolkit

Radio of buddy voor geestelijke scherpte. Routine, doelen, visualisatie. Panic = dood. Calm = survival.