TENS vs. EMS: verschil begrijpen
- TENS (Transcutane Elektrische ZenuwStimulatie): Laag-frequente pulsen → zenuwstimulatie → pijnverlichting (gate control theorie, endorfine vrijmaking). Geen spieropbouw.
- EMS (Elektrische SpierStimulatie): Hogere frequentie/amplitude → directe spierstimulatie → samentrekking → kracht/hypertrofie mogelijk.
- Veel apparaten combineren beide modi. Check specificaties.
Kan TENS/EMS spieren bouwen?
Beperkt bewijs. EMS kan:
- Spierkracht behouden bij immobilisatie (gips, operatie)
- Revalidatie ondersteunen (na ACL, knieprothese)
- Suppletief zijn bij training (extra volume)
- Niet vervangen voor zware weerstandstraining (progressieve overbelasting, mechanische spanning, metabole stress)
Hypertrofie vereist mechanische spanning (zware last) + metabole stress. EMS geeft wel samentrekking, maar geen progressieve belasting, geen coördinatie, geen functionele beweging.
Als je EMS wilt gebruiken: handleiding
- Huid reinigen: Alcoholdoekje, drogen. Geen crème/olie.
- Elektroden plaatsen: Motor points (zenuwinhaal) van doelspier. Bijv. quad: 1 proximaal (bij heup), 1 distaal (bij knie). Gidsen online/fabricant.
- Gel: Geleverd conductive gel op elektrodes (essentieel voor geleiding + comfort).
- Instellen:
- Frequentie: 50-100 Hz (kracht/hypertrofie)
- Pulsbreedte: 200-400 µs
- Amplitude: zichtbare krachtige samentrekking, pijnlijk maar draaglijk
- Cyclus: 10s aan / 50s uit (of 1:5 ratio)
- Duur: 20-30 min/sessie, 3-5x/week
- Progressie: Amplitude langzaam verhogen over weken
Veiligheid & contra-indicaties
- Hartstimulator, ICD, zwangerschap, epilepsie, trombose, open wonden, maligne tumoren, cognitieve beperking
- Elektroden niet over hart, keel, ogen, schedel, gewrichten
- Huidirritatie → elektrodes wisselen, andere gel, pauzeren
- Spierkater na EMS = normaal (nieuwe belasting)
Conclusie
TENS = pijnverlichting. EMS = hulpmiddel voor revalidatie/behoud, geen vervanger voor echte krachttraining. Wil je spieren? → Squat, deadlift, press, row, progressief zwaarder, voldoende eiwit/slaap. EMS kan er bij, niet in plaats van.