Tekenen: feiten
- Parasieten, bloedzuigend, ziekteoverdragers (Lyme, encefalitis, babesiose, anaplasmose)
- Geen springen/vliegen → wachten op gras/struiken (questing)
- Volwassen vrouwtjes leggen 2000-6000 eieren na volgezoogde bloedmaaltijd → sterven daarna
- Eieren → larven → nymphen → volwassen (2-3 jaar cyclus)
Teken verwijderen (mens/huisdier)
- Pincet (punt, gebogen) of tekenkaart/pen zo dicht bij huid mogelijk grijpen.
- Rechtop uittrekken met constante kracht, niet draaien/knijpen (slokdarm inhoud in wond = infectierisico).
- Huid desinfecteren (jood, chlorhexidine, alcohol).
- Teken bewaren in gefreezeerde zak (optioneel, voor PCR test bij symptomen).
- Noteren: datum, locatie op lichaam, geschatte hechtduur.
Tekeneieren in huis bestrijden (na binnenslepen)
Zoutmethode (thuis, goedkoop, matig effectief):
- Dikke laag keukenzout op tapijt, matrassen, meubelkussens, schuilplaatsen (plinten, kanten).
- Inwerken met borstel.
- Laatwerken: 8u (droog klimaat) → 48u (vochtig klimaat). Zout ontwaterent eieren/larven.
- Grondig stofzuigen (HEPA-filter ideaal). Alle hoeken, onder meubels, ritsen.
- Zak direct buiten in vuilniszak (niet in huis laten).
- Huisdieren behandelen (zie onder).
Huisdieren beschermen (bronnen!)
- Honden: Spot-on (fipronil, fluralaner, afoxolaner, sarolaner), halsband (flumethrine/imidacloprid), tabletten (isoxazolines). Maandelijks/3-maandelijks.
- Katten: Alleen kat-veilige middelen (geen permethrine!). Spot-on (fipronil, selamectine, fluralaner), halsband, tabletten.
- Na wandeling: afkammen (tekenhaak), controleren (oren, hals, tussen tennen, achselholtes).
Tuinbeheer (bronbestrijding)
- Gras kort maaien (<5 cm)
- Bladeren/stronkjes opruimen
- Houtstapels droog/opgehoogd
- Barrière: houtschillen/grind strook (1m) tussen bos/gras en speelterras
- Muisbestrijding (muizen = gastheers larven/nymphen)
- Nematoden (Steinernema, Heterorhabditis) op gras → biologisch bestrijding larven
- Acariaciden (professioneel): bifenthrine, permethrine spuiten → milieubelastend, laatste redmiddel
Na tekenbeet: waakzaamheid
- Huid controleren 30 dagen: rode vlek (erythema migrans) → uitstraling → direct huisarts (antibiotica)
- Koorts, gewrichtspijn, neurologische klachten, extreme moeheid → arts
- Lyme-prophylaxe (doxycycline 1x 200mg) alleen bij: herkende teken, >36u gehecht, endemisch gebied, <72u geleden. Arts voorschrijven.
Conclusie
Geen enkele methode 100%. Gelaagd aanpak: Huisdieren continu beschermen + tuin beheer + na buiten controle + snel verwijderen + waakzaamheid op symptomen. Zout in huis = supplementair, geen vervanger voor honden/katten behandeling.
