Een **liesbelasting (groin strain)** is een scheur of overbelasting van de **adductoren** (adductor longus, brevis, magnus, gracilis, pectineus) – de spieren die de dij naar de middenlijn trekken. Bij vrouwen kan de diagnose verward worden met gynaecologische klachten (eierstokcyste, endometriose, kleine bekkenontsteking, nierstenen). Juiste diagnose is essentieel.

Symptomen

• Pijn in de lies/mediale dij, verergerd bij: adductie (benen samenzetten), flexie heup, niesen/hoesten, traplopen.
• Gevoeligheid op palpatie adductorpezen (pubische bot), zwelling, bloeduitstorting (ecchymose).
• Krachtverlies adductoren, "knarsen" of "knappen" gevoel bij belasting.
• Soms uitstraling naar schaamstreek, schaamlippen, perineum.

Differentiaal diagnose (vrouw-specifiek)

Aandoening	Kenmerken	Ondercheid
Adductor strain	Pijn bij actieve adductie/weerstand, palpatie pijn adductorpezen	Mechanisch, gerelateerd aan inspanning
Osteitis pubis	Chronische pijn pubische symfyse, verergerd bij loppen/kicken	Beeldvorming: botreaktie, symfyse verruiming
Eierstokcyste / torsie	Plotse scherpe buikpijn, eenzijdig, misselijkheid, menstruatiecyclus gerelateerd	Echo transvaginaal, geen mechanische pijn bij adductie
Endometriose	Cyclische pijn, dysmenorroe, dyspareunie, subfertiliteit	Laparoscopie goudstandaard
Niersteen	Colica: golvende pijn flank → lies/schaamstreek, bloed in urine	CT/echo, urine sediment
Hernia inguinalis / femoraalis	Uitstulping lies, verergerd bij persen/hoesten	PalpatieImpulsatie, echo/ct
Bekkenbodemspasme / CPPS	Chronische pijn, dyspareunie, urine/darmklachten, spanning levator ani	Interne onderzoek, EMG bekkenbodem

Diagnostiek

1. Anamnese: trauma, sport (voetbal, hockey, paardrijden, dans), eerdere klachten.
2. Lichamelijk onderzoek: inspectie, palpatie adductorpezen, pubische symfyse, inguinale regio, heupbewegelijkheid (FABER, FADIR), krachtmeting adductoren (handheld dynamometrie).
3. Beeldvorming: **Echo (eerste keus, dynamisch)** → scheur, bloeding, bursitis, hernia. **MRI** als echo onduidelijk of verdacht op bot/oedem (osteitis pubis, stressfractuur).

Behandeling (gefaseerd)

Fase 1: Acute (0-72 uur)

• Rust (relatief), ijs 15 min 3-4x/dag, compressie (korte broek/tape), elevatie.
• Pijnstilling: paracetamol 1g 4x/dag. NSAID (ibuprofen/naproxen) korte termijn.
• Krukken bij ernstig lopen pijn.

Fase 2: Subacute (3 dagen - 3 weken)

• Progressieve belasting: isometrisch adductie → concentrisch → eccentrisch (Copenhagen Adduction Exercise, progressief).
• Core stabiliteit, gluteus medius/maximus, hamstring, quad kracht.
• Mobilisatie heup, lumbale wervelkolom.
• Warmte (voor oefening), ijs (na oefening).

Fase 3: Terugkeer naar sport (3-6 weken, graad 2; 8-12 weken, graad 3)

• Sport-specifieke drills: snijden, sprinten, kicken, landingen.
• Return-to-sport criteria: pijnvrij, kracht ≥ 90% gezond zijde, ROM normaal, hop test, Copenhagen max reps.

Adjunctieve therapieën

• Shockwave (ESWT) bij chronische tendinopathie adductor longus.
• PRP (plaatjesrijk plasma) – bewijs evoluerend.
• Manuele therapie bekken/sacrum/heup.
• Bekkenbodemfysiotherapie bij gecombineerde spierpijn.

Wanneer naar huisarts / sportarts / gynaecoloog?

• Pijn > 1 week zonder verbetering.
• Plotse scherpe buikpijn + misselijkheid/koorts → **spoed gynaecoloog** (cystetorsie, eileiderschwangerschap).
• Massa in lies, impulsatie bij hoesten → chirurg (hernia).
• Bloedderving in urine, colica → urolog (niersteen).
• Chronische bekkenpijn > 6 maanden → multidisciplinair bekkenpijnteam.

Een liesbelasting geneest goed met geduldige, progressieve revalidatie. De kunst is **niet te snel terugkeren** naar sport – herhaalde scheuren verlengen de revalidatie maandenlang.