Gezondheid en ziekte gezondheid logo
Ziekten en verwondingen

Oorzaken van bloedstolsels in de benen (diepe veneuze trombose)

Een diepe veneuze trombose (DVT) is een bloedstolsel in een diepe beenader – meestal in de dij of kuit. Het kan loskomen en een longembolie veroorzaken (levensbedreigend). Veel factoren verhogen het risico, vooral in combinatie.

Hoofdoorzaken en risicofactoren

  • Schade aan de aderwand: operatie (vooral heup/knie), letsel, ontsteking, immuunreactie. Narcose kan vaten verwijden → stilstand → stolsel.
  • Stilstand / langdurige immobilisatie: langdurig zitten (vliegtuig, auto), bedrust na operatie, verlamming. Kuitspieren pompen niet → bloedstilstand → stolsel.
  • Zwangerschap: verhoogde druk op bekken/beenaderen, verhoogde stollingsneiging. Risico blijft tot 6 weken postpartum.
  • Hartfalen: slechte pompfunctie → bloedstilstand in benen.
  • Kanker: sommige tumoren produceren pro-stollende stoffen; chemotherapie verhoogt risico ook.
  • Erfelijke stollingsstoornissen: Factor V Leiden, protrombine mutatie, antitrombine/proteïne C/S deficiëntie. Meestal alleen probleem in combinatie met andere risico's.
  • Hormonen: anticonceptiepil (oestrogeen), hormoonvervanging.
  • Leefstijl: roken, obesitas, onbeweeglijkheid.
  • Familieanamnese: DVT/longembolie bij nabije familieleden.

Preventie bij verhoogd risico

  • Vroeg mobiliseren na operatie.
  • Compressiekousen (trombosestoepkousen) bij immobilisatie.
  • Anticoagulantia (heparine, DOAC's) profylactisch bij hoge risico.
  • Bij lange reizen: regelmatig lopen, knielheffen, voeten cirkelen, voldoende drinken, alcohol vermijden, compressiekousen overwegen.
  • Roken stoppen, gewichtsverlies bij obesitas.

Symptomen: niet altijd duidelijk

Zwelling, pijn, warmte, roodheid in één been. Maar ~50% heeft geen symptomen. Bij twijfel: direct arts/SEH.

Gezondheid en Ziekte © https://www.gezond.win