Wat is oftalmoplegische migraine?

Oftalmoplegische migraine, ook wel oculaire migraine genoemd, is een zeldzame vorm van migraine waarbij de hoofdpijn geconcentreerd is rond één oog en vergezeld gaat van tijdelijke zwakte of verlamming van de oogspieren. De eerste aanval treedt meestal in de kindertijd op, maar de aandoening kan volwassenheid in gaan. Aanvallen zijn intermittierend.

Hoofdsymptomen

Ernstige hoofdpijn in het ooggebied

De kenmerkende pijn is eenzijdig, intens en gelokaliseerd rond het oog. Zelfs bij zuigelingen onder het jaar kan dit symptoom voorkomen.

Ooglid- en pupilveranderingen

Een hangend ooglid (ptosis) aan de aangedane kant is typisch. De pupil kan afwijkend groot zijn (mydriasis) en reageert slecht of niet op licht. Dit komt door betrokkenheid van de derde hersenzenuw (nervus oculomotorius), die de spieren van het oog en de pupil bestuurt. Het ooglid herstelt meestal na weken.

Oogstand en gezichtsstoornissen

Verlamming van de door de nervus oculomotorius geïnserveerde spieren zorgt voor een afwijkende oogstand: het oog wijst naar beneden en naar buiten. Dit leidt tot dubbelzien (diplopie) of overlappende beelden, omdat de ogen niet gecoördineerd bewegen. Deze visuele klachten verdwijnen na herstel van de spieren (dagen tot weken na de aanval).

Diagnose en differentiaaldiagnose

De diagnose wordt klinisch gesteld, vaak na uitsluiten van andere oorzaken van oogspierparese (zoals aneurysma, tumor, inflammatie). Een neurologisch en oftalmologisch onderzoek is essentieel.

Behandeling en prognose

Er is geen specifieke curatieve behandeling; de aanval is zelflimiterend. Symptomatische behandeling van de migrainepijn (NSAID's, triptanen) en preventieve migraineprophylaxe (bijv. bètablokkers, antiepileptica) kan worden overwogen. De prognose is gunstig: de meeste patiënten herstellen volledig tussen de aanvallen door.